به گزارش خبرنگار ایلنا، نخستین شماره روزنامه اطلاعات که صد سال قبل از آغاز فعالیت یکی از ماندگارترین روزنامههای ایران است، حالا بهعنوان یک اثر فرهنگی تاریخی تحت حفاظت قانونی قرار گرفته است.
وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در ابلاغ رسمی خود، ثبت ملی نخستین نسخه چاپی روزنامه اطلاعات را در حالی اعلام کرد که علی دارابی (قائم مقام وزیر و معاون میراثفرهنگی کشور) در گفتگو با ایلنا، به اهمیت این ثبت اشاره کرد و افزود: روزنامه اطلاعات باسابقه ترین روزنامه کشور است که بیش ازیک قرن منتشر میشود. از همین رو با ثبت ملى و صدور شناسنامه وهویت رسمى وتاریخى به یک اثر آن را فهرست مواریث ارزشمند فرهنگی گنجاند.
او گفت: اولین نسخه چاپی روزنامه اطلاعات ۱۹ تیرماه ۱۳۰۵ منتشر شده و در ساختمان روزنامه اطلاعات در تهران نگهداری میشود.
براساس این گزارش در ابلاغیه، آمده است که اولین نسخه چاپی روزنامه اطلاعات یک اثر دولتی است و شماره اموال آن ۱۹۰۶۹ و شماره ثبت ملی این اثر ۳۰۸۲ است.
این ابلاغیه به امضای علی دارابی، معاون میراث فرهنگی و علیرضا ایزدی، رئیس دفتر ثبت آثار تاریخی رسیده است.
نخستین روایت از مأموریت روزنامه اطلاعات
نخستین شماره روزنامه اطلاعات با عنوان «سال اول، شماره اول» منتشر شد در میان مطالب این شماره، عنوان «مرکز اطلاعات و نظریات آن» جایگاه مهمی دارد؛ متنی که در آن، مرکز اطلاعات ایران و هدف از انتشار روزنامه معرفی شده است.
در این متن، انتشار روزنامه به صورت روزانه پیشبینی شده و گردآوری اخبار نقاط مختلف ایران، رویدادهای مهم جهان، اخبار خارجی و مطالب سودمند از جمله مأموریتهای آن اعلام شده است.
مجلس شورای ملی در صدر اخبار نخستین شماره اطلاعات
بخش مهمی از مطالب نخستین شماره روزنامه اطلاعات به مجلس شورای ملی اختصاص داشت. «جریان افتتاح مجلس شورای ملی»، «نطق افتتاحیه ششمین دوره تقنینیه» و «اولین جلسه دارالشورای ملی» از جمله عنوانهایی هستند که در فهرست مطالب این شماره ثبت شدهاند.
در همین شماره، مطلبی با عنوان «اطلاعات مجلس» نیز درج شده بود. کنار هم قرار گرفتن این عنوانها نشان میدهد که پوشش فعالیتهای مجلس شورای ملی از همان آغاز در شمار موضوعات مورد توجه روزنامه قرار داشت.
از «بیسیم برلن» تا وضعیت امیر عبدالکریم
نخستین شماره اطلاعات به اخبار داخلی محدود نبود. «بیسیم برلن» و «وضعیت امیر عبدالکریم و کسانش در ایام اسارت» دو عنوان دیگر در فهرست مطالب این شماره هستند که از توجه روزنامه به اخبار خارجی و رویدادهای فراتر از مرزهای ایران حکایت دارند.
عنوان «بیسیم برلن» در فضای رسانهای آن دوره، یادآور اهمیت دریافت اخبار خارجی از طریق ارتباطات بیسیم است.
همچنین درج مطلبی درباره وضعیت امیر عبدالکریم و همراهانش در دوران اسارت، نشان میدهد که پرداختن به موضوعات سیاسی و تحولات خارج از ایران نیز در دستور کار نخستین شماره قرار داشت.
در کنار این مطالب، عنوان «اخطار» نیز در فهرست محتوای شماره اول دیده میشود. این مجموعه عنوانها از مجلس و سیاست داخلی تا اخبار خارجی و موضوعات روز تصویری از دامنه موضوعی روزنامه در نخستین روز انتشار ارائه میکند.
ثبت ملی یک سند از تاریخ مطبوعات ایران
ثبت نخستین شماره اطلاعات بر اساس مجموعهای از قوانین و مقررات حفاظت از میراث فرهنگی انجام شده است. وزارت میراث فرهنگی در ابلاغیه خود به قانون راجع به حفظ آثار ملی مصوب ۱۳۰۹ مجلس شورای ملی، نظامنامه اجرایی آن مصوب ۱۳۱۱ هیأت وزیران و قوانین و آییننامههای مرتبط با حفاظت از آثار فرهنگی تاریخی منقول استناد کرده است.
قانون تشکیل سازمان میراث فرهنگی کشور مصوب ۱۳۶۴، قانون اساسنامه سازمان میراث فرهنگی کشور مصوب ۱۳۶۷، ماده ۲۲ آییننامه حفاظت از میراث فرهنگی کشور مصوب ۱۳۸۱ و فصل دوم آییننامه مدیریت، ساماندهی، نظارت و حمایت از مالکان و دارندگان اموال فرهنگی تاریخی منقول مجاز مصوب ۱۳۸۳ نیز در شمار مستندات اعلام شده برای این ثبت قرار دارند.