عصر ایران ؛ علی نجومی ــ اگر گذرتان به غرب استان اصفهان و شهر خوانسار افتاده باشد، احتمالاً نام محله «رییسان» یا به قول اهالی «رییسون» را شنیدهاید؛ محلهای که سادات خوانسار از قدیم در آن سکونت داشتهاند و در میان درختان سر به فلک کشیده، هر رهگذری را به خود میخواند.
پادکست را اینجا بشنوید
محمود محمودی خوانساری در سال ۱۳۱۳ در همین شهر و همین محله رییسون به دنیا آمد. او در ۱۳سالگی، پس از فوت پدرش، به تهران مهاجرت کرد و تحصیلات خود را در دبیرستان ادیب ادامه داد. چند سال بعد، آشنایی با ناصر خان مسعوی و قاسم خان جبلی، راه او را به محافل هنری تهران باز کرد.
از آثار شنیدنی محمودی خوانساری میتوان به تصنیف «مرغ شباهنگ» با شعری از رحیمخان معینی کرمانشاهی و آهنگی از اسدالله خان ملک اشاره کرد.
«وفا نکردی و کردم» با آهنگی از همایون خرم و شعری از مهرداد اوستا، «دل شکسته» با آهنگی از حبیبالله خان بدیعی و شعری از قاآنی، از دیگر آثار او هستند.
محمودی خوانساری برای نخستینبار در رادیوی نیروی هوایی به خوانندگی پرداخت؛ دورهای که همزمان با خدمت وظیفه او بود. پس از پایان خدمت، با ابوالحسن خان صبا، از چهرههای برجسته موسیقی ایران، آشنا شد و همین آشنایی او را مصمم کرد تا ردیفهای موسیقی ایرانی را فرا بگیرد.
«مرغ شبخوان» با شعری از خواجوی کرمانی و آهنگی از احمد عبادی و «باور کس نشود» با آهنگی از همایون خرم و شعری از رفیق اصفهانی، از دیگر آثار محمودی خوانساری هستند.
در سال ۱۳۳۹، به پیشنهاد داود خان پیرنیا، بنیانگذار برنامه «گلها»، محمودی خوانساری فعالیت خود را در استودیو گلها آغاز کرد. نخستین همکاری او با این برنامه، «برگ سبز شماره ۵۶» با نام «عکس روی تو» بود؛ اثری بر اساس غزلی از حافظ با آهنگی از فرهنگ خان شریف.
«ستارهای بدرخشید» با شعری از خواجه شیراز و آهنگی از حبیبالله خان بدیعی نیز از آثار اوست.
یکی از نکات قابل توجه در سبک آوازی محمودی خوانساری، تعلق او به مکتب آواز تهران بود. تحریرهای او، بهویژه به دلیل حالت خاص لبهایش هنگام خواندن، سبک و شیوهای منحصربهفرد به آواز او بخشیده بود. «تو را نادیدن ما غم نباشد» با شعری از سعدی و آهنگی از محمد خان میرنقیبی، نمونهای از این شیوه آوازخوانی است.
قطعاتی که در این پادکست میشنوید را اینحا کامل بشنوید
«با من صنما» با شعری از مولانا و آهنگی از اسدالله خان ملک نیز از دیگر آثار شناختهشده محمودی خوانساری است.
محمود محمودی خوانساری در حالی که تنها ۵۳ سال داشت، در سال ۱۳۶۶ در تهران بر اثر سکته قلبی درگذشت و در بهشت زهرای تهران به خاک سپرده شد.
از جمله آثار ماندگار او میتوان به «لاله پرپر» با آهنگی از فرهنگ خان شریف و شعری از بهادر یگانه نیز اشاره کرد؛ اثری که میتواند یادآور صدای خاص و جایگاه محمودی خوانساری در موسیقی و آواز ایرانی باشد.
یاد محمود خان محمودی خوانساری گرامی.