سعید دزفولینژاد در گفتوگو با خبرنگار ایلنا در کرمانشاه با تشریح وضعیت آبی تالاب هشیلان اظهار کرد: از سال ۱۴۰۳ تاکنون، به مدت سه سال متوالی، تعامل مناسبی با شرکت آب منطقهای غرب داشتهایم و در نتیجه این همکاری، از اواخر بهمنماه تا اواخر اردیبهشت، به مدت حدود ۸۰ تا ۹۰ روز، آب از طریق کانال و مسیر رودخانه رازآور بهصورت مستقیم به تالاب منتقل شده است.
وی افزود: در کنار این اقدام، از سال گذشته تاکنون بیش از ۱۰۰ حلقه چاه غیرمجاز در اطراف تالاب با همکاری شرکت آب منطقهای کرمانشاه مسدود شده است. مجموعه این اقدامات موجب شده تالاب هشیلان در سه سال اخیر با خشکی مواجه نشود و شرایط آبی آن نسبت به سالهای گذشته بهبود یابد.
مدیرکل حفاظت محیط زیست استان کرمانشاه با اشاره به وضعیت سراب سبزعلی بهعنوان یکی از منابع اصلی تأمین آب تالاب گفت: این سراب نیز طی سه سال اخیر بهطور کامل خشک نشده و وضعیت آبی مناسبی داشته است. بالا ماندن سطح آب در محدوده تالاب و تداوم جریانهای آبی، در حفظ آبدهی سراب و چشمههای اطراف مؤثر بوده است؛ بهگونهای که برخی چشمههای خارج از محدوده تالاب که سالها خشک بودند، امسال دوباره آبدار شدهاند.
دزفولینژاد با بیان اینکه تأمین آب تالاب تاکنون بدون پرداخت اعتبار مستقیم از سوی محیط زیست به شرکت آب منطقهای انجام شده است، تصریح کرد: با وجود اینکه حقابه مشخص و تثبیتشدهای برای تالاب تعریف نشده بود، همکاری بین دستگاهی زمینه تأمین آب مورد نیاز را فراهم کرد. با این حال، برای تداوم این روند در سالهای آینده، لازم است موضوع حقابه تالاب بهصورت قانونی و پایدار تعیین تکلیف شود.
وی از برگزاری همایش ملی تالاب هشیلان با محوریت حفظ منابع آبی و مشارکت مردم خبر داد و گفت: این همایش با محوریت شرکت آب منطقهای و همکاری محیط زیست و منابع طبیعی برگزار خواهد شد. هدف این است که در پایان همایش، قطعنامهای برای تدوین رژیم حقوقی تالاب و تصویب حقابه آن تهیه شود تا دستگاههای مسئول در این زمینه به تعهدات مشخص و ماندگار دست پیدا کنند.
مدیرکل حفاظت محیط زیست استان کرمانشاه تأکید کرد: هیچ تضمینی وجود ندارد که تالاب هشیلان در سالهای آینده دوباره با بحران خشکسالی مواجه نشود. پایداری شرایط آبی تالاب به عوامل مختلفی از جمله وضعیت بارندگی، میزان آبدهی رودخانه رازآور و استمرار همکاری دستگاههای مسئول بستگی دارد؛ بنابراین، تصویب حقابه و ایجاد سازوکار حقوقی مشخص میتواند نقش مهمی در جلوگیری از تکرار خشکی تالاب داشته باشد.
دزفولینژاد ادامه داد: در صورت تدوین و تصویب قطعنامهای محکم و پایدار با امضای مدیران دستگاههای مرتبط، از جمله آب منطقهای، محیط زیست، منابع طبیعی و جهاد کشاورزی، میتوان در سالهای آینده نیز موضوع تأمین حقابه تالاب را بهصورت جدی دنبال کرد و برای حفظ منابع آبی آن برنامهریزی بلندمدت داشت.
تکمیل سایت پرندهنگری هشیلان تا پایان سال
وی در بخش دیگری از سخنان خود به تکمیل سایت پرندهنگری تالاب هشیلان اشاره کرد و گفت: این مجموعه که سالها بهصورت نیمهتمام باقی مانده بود، امسال از محل اعتبارات اختصاصیافته در حال تکمیل است و تلاش میکنیم عملیات مربوط به ساختمان، محوطه و راه دسترسی داخلی سایت تا پایان سال به اتمام برسد.
مدیرکل حفاظت محیط زیست استان کرمانشاه افزود: تأمین آب شرب این مجموعه نیز با همکاری شرکت آب منطقهای، شرکت آب و فاضلاب و پیمانکار پروژه در حال پیگیری است. همچنین برای تأمین برق پایدار سایت، پیگیریهای لازم جهت تأمین اعتبار انجام میشود تا این مجموعه پس از سالها بلاتکلیفی، به مرحله بهرهبرداری نزدیک شود.
خشکی تالابها؛ زمینهساز افزایش گردوغبار
دزفولینژاد با تأکید بر اهمیت زیستمحیطی تالاب هشیلان اظهار کرد: منطقه شکار و تیراندازی ممنوع هشیلان حدود ۲ هزار هکتار وسعت دارد و تالاب هشیلان با مساحتی در حدود ۴۵۰ هکتار در محدوده این منطقه واقع شده است.
وی با اشاره به نقش تالابها در کاهش گردوغبار افزود: بستر خشک تالابها میتواند به یکی از کانونهای تولید گردوغبار تبدیل شود. بنابراین، حفظ آب و جلوگیری از خشک شدن تالاب هشیلان، علاوه بر حفاظت از زیستبوم منطقه، به پیشگیری از شکلگیری یک منبع بالقوه گردوغبار کمک میکند.
وی تلطیف هوا، تقویت ظرفیتهای گردشگری و کمک به رونق اقتصادی جوامع محلی را از دیگر کارکردهای تالابها دانست و گفت: تالاب هشیلان همچنین زیستگاه و پناهگاهی برای پرندگان مهاجر است. در صورت حفظ شرایط آبی و استمرار حیات تالاب، میتوان زمینه حضور پرندگان مهاجر از جمله غازها، لکلکها، پلیکانها و دیگر گونههای آبزی و کنارآبزی را فراهم کرد.
مدیرکل حفاظت محیط زیست استان کرمانشاه در پایان تأکید کرد: حفاظت از تالاب هشیلان تنها به تأمین مقطعی آب محدود نمیشود، بلکه نیازمند تعیین حقابه پایدار، مدیریت منابع آبی، جلوگیری از برداشتهای غیرمجاز و تداوم همکاری دستگاههای اجرایی است؛ اقداماتی که میتوانند از تکرار بحران خشکسالی جلوگیری کرده و زمینه حفاظت بلندمدت از این زیستبوم ارزشمند را فراهم کنند.