به گزارش اطلاعات آنلاین به نقل از گاردین، دانشمندانی که روی یک سامانه هشدار اولیه در اندونزی زلزله‌خیز کار می‌کنند، مسیری معنوی را برای طراحی شبکه‌ای از هشدارها در پیش گرفته‌اند که حتی به دورافتاده‌ترین جوامع نیز می‌رسد: آنها امیدوارند از مساجد برای نجات جان انسان‌ها استفاده کنند.
دکتر اینوئه هیروشی، سرپرست پروژه، در مصاحبه با گاردین از اندونزی می‌گوید: «هر جامعه‌ای یک مسجد دارد.» این طرح آزمایشی زاییده افکار دانشمند ژاپنی در زمینه بلایای طبیعی بود که می‌گوید تقریباً دو دهه پیش هنگام تحقیق در مورد زلزله‌های مرگبار در سوماترا، اندونزی، به این ایده رسید.
اینوئه، از موسسه تحقیقات پیشگیری از بلایا در دانشگاه کیوتو در ژاپن، با دولت اندونزی همکاری می‌کند تا ارزیابی کند که آیا این کشور می‌تواند یک سامانه هشدار اولیه مشابه ژاپن را پیاده‌سازی کند یا خیر.
او در مورد زلزله ویرانگر سال ۲۰۰۹ در غرب سوماترا که حداقل ۱۰۰۰ نفر را کشت، می‌گوید: «فکر می‌کردم اگر اندونزی همین خدمات را داشت و مردم قبل از وقوع زلزله هشدار را دریافت می‌کردند، بسیاری از آن چند صد نفر جان خود را از دست نمی‌دادند.»
آژانس بلایای اندونزی باید با مسافت‌های طولانی و مناطق سخت‌گذر دست و پنجه نرم کند، اما از مزیت شبکه‌ای از بلندگوهای از پیش آماده که به طور منظم سرویس می‌شوند، برخوردار است، چیزی که بسیاری از کشورهای دیگر ندارند.
اندونزی با بیشترین جمعیت مسلمانان در سراسر جهان، صدها هزار مسجد دارد که پنج بار در روز اذان پخش می‌کنند. طرح آزمایشی قبلاً چند مسجد را به شبکه حسگر لرزه‌ای خود متصل کرده است.
برای اینکه یک سامانه هشدار اولیه زلزله بتواند جان انسان‌ها را نجات دهد، دو عامل حیاتی وجود دارد - به شبکه‌ای از هشدارها نیاز دارد و آنها باید کار کنند. اینوئه می‌گوید: «مزیت بلندگوی مسجد این است که آنها وجود دارند و به خوبی نگهداری می‌شوند. برای هر زیرساخت فاجعه، نگهداری چالش بزرگی است... اما بلندگوی مسجد توسط مردم نگهداری می‌شود.»
بسیاری از راهبردهای مدرن آمادگی در برابر بلایا با استفاده از تلفن‌های همراه کار می‌کنند، گرچه این تلفن‌ها آسیب‌پذیرند زیرا زلزله می‌تواند زیرساخت‌های ارتباطی را مختل کند.
اندی اکا ساکیا، محقق ارشد آژانس ملی تحقیقات و نوآوری وابسته به دولت اندونزی و رئیس اندونزیایی تیم تحقیقاتی مشترک، می‌گوید: این کشور دارای یک سامانه هشدار زودهنگام سونامی است که قدمت آن به سال ۲۰۰۸ برمی‌گردد، اما ابتکار عمل در مورد زلزله می‌تواند یک «پیشرفت» باشد.
در حالی که سونامی‌ها مناطق ساحلی را تحت تأثیر قرار می‌دهند و می‌توان آنها را در عرض چند دقیقه یا حتی چند ساعت پیش‌بینی کرد، امواج زلزله با سرعت باورنکردنی از زمین عبور می‌کنند و ساکیا می‌گوید روستایی که در ۵۰ کیلومتری مرکز زلزله قرار دارد، تنها پنج تا ۱۰ ثانیه فرصت برای واکنش دارد.
او می‌گوید: «این هنوز یک نمونه اولیه است و آنها هنوز هشدارهایی را برای عموم منتشر نمی‌کنند. هدف نهایی در واقع هشدار دادن به مردم است تا بتوانند در اسرع وقت واکنش نشان دهند.» این پروژه که تا سال ۲۰۳۰ ادامه دارد، به دنبال نصب سامانه‌های هشدار در بلندگوهای مدارس و استفاده از پخش رادیویی و تلویزیونی است.
اندونزی و ژاپن هر دو روی حلقه آتش اقیانوس آرام قرار دارند و اغلب تحت تأثیر زلزله قرار می‌گیرند. محققان در حال بررسی تفاوت رفتارها و راهبردهای بقا بین ژاپن و اندونزی هستند. در ژاپن، شیوه‌نامه رسمی فاجعه بر راهبرد رایج افتادن و پناه گرفتن تمرکز دارند - پناه گرفتن فوری، برای مثال، زیر یک میز و ماندن در داخل خانه.
در مقابل، خانه‌های کم‌ارتفاع در برخی کشورهای در حال توسعه مانند اندونزی اغلب از مصالح بنایی غیرمسلح ساخته می‌شوند که در برابر فروپاشی بسیار آسیب‌پذیرند و بنابراین مردم با فرار به بیرون جان سالم به در برده‌اند. در برخی موارد، طبقه اول ساختمان‌های دو طبقه در اندونزی خرد شده و طبقه دوم نسبتاً سالم مانده است.
سایر کشورهای جهان اسلام به سامانه‌های مشابه نگاه کرده‌اند. وقتی دولت امارات متحده عربی قصد داشت نیروگاه هسته‌ای براکه را راه‌اندازی کند، یکی از مقامات این پروژه گفت که بلندگوهای مساجد بخشی از یک شبکه گسترده‌تر هشدار در صورت نشت تشعشعات خواهند بود.
یک پروژه بسیار گسترده‌تر بلندگوهای مساجد در ازبکستان در حال انجام است، جایی که وزارت موقعیت‌های اضطراری امسال یک پروژه آزمایشی برای نصب دستگاه‌هایی در ۲۷۲ مسجد اعلام کرد. این هشدارها مردم را از سیل، گل و لای، رانش زمین و بهمن مطلع می‌کنند.