دولت ژاپن در واکنش به سفر ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه به جزایر مورد مناقشه کوریل، اعتراض رسمی خود را به مسکو اعلام کرد. این سفر که در تاریخ ۱۳ اوت ۲۰۲۶ انجام شد، تنشهای دیرینه میان دو کشور بر سر حاکمیت این مجمعالجزایر در اقیانوس آرام را بار دیگر برجسته کرده است.
نخستوزیر ژاپن در بیانیهای رسمی، اقدام رئیسجمهور روسیه را «غیرقابل قبول» توصیف کرد. توکیو معتقد است که این جزایر که در پایان جنگ جهانی دوم در سال ۱۹۴۵ توسط نیروهای اتحاد جماهیر شوروی تصرف شدند، بخشی از قلمرو شمالی ژاپن محسوب میشوند و حضور مقامات ارشد روسیه در این منطقه را نقض حاکمیت خود میداند.
این مجمعالجزایر که در روسیه با نام «کوریل جنوبی» و در ژاپن با نام «سرزمینهای شمالی» شناخته میشوند، دهههاست که مانع اصلی در مسیر امضای پیمان صلح رسمی میان روسیه و ژاپن پس از پایان جنگ جهانی دوم بوده است. با وجود تلاشهای دیپلماتیک در سالهای گذشته، دو کشور هنوز نتوانستهاند بر سر وضعیت حقوقی این جزایر به توافق نهایی دست یابند.
تحلیلگران سیاسی معتقدند که سفر پوتین به این منطقه در شرایط کنونی، پیامی نمادین از سوی کرملین مبنی بر تثبیت حضور روسیه در مناطق استراتژیک شرق دور است. این در حالی است که ژاپن همواره تأکید کرده است که هرگونه فعالیت اقتصادی یا سیاسی روسیه در این جزایر بدون موافقت توکیو، غیرقانونی است.
وزارت امور خارجه ژاپن اعلام کرده است که از طریق مجاری دیپلماتیک، مراتب اعتراض شدید خود را به سفارت روسیه در توکیو ابلاغ کرده و خواستار توقف اقداماتی شده است که به گفته آنها، احساسات مردم ژاپن را جریحهدار میکند و مانع از پیشرفت در مذاکرات دوجانبه میشود.
این رویداد بار دیگر نشاندهنده شکاف عمیق میان مسکو و توکیو در مسائل ژئوپلیتیک است؛ شکافی که با گذشت بیش از هشت دهه از پایان جنگ جهانی دوم، همچنان به عنوان یکی از پیچیدهترین پروندههای دیپلماتیک در منطقه آسیا-اقیانوسیه باقی مانده است.