به گزارش ایلنا، عبدالباری عطوان، تحلیلگر برجسته جهان عرب در سرمقاله روزنامه فرامنطقهای «رای الیوم» نوشت: بازگشت جنگنده رادارگریز اف-۳۵ آمریکا به صدر اخبار رسانههای این کشور و منطقه خاورمیانه به سه تحول عمده مربوط است؛ اظهارات محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی ایران، درباره آغاز «عصر جدید شکار و تعقیب جنگندههای شبح»، افشای جزئیات قرارداد عربستان برای خرید ۴۸ فروند اف-۳۵ به ارزش ۲۴.۳ میلیارد دلار و همچنین تلاش اسرائیل برای دریافت تجهیزات نظامی پیشرفتهتر از آمریکا در قالب توافقی کهآن را میتوان نوعی «غرامت نظامی» توصیف کرد.
عطوان در مقاله خود، اظهارات قالیباف را مهمترین تحول در این میان دانسته و نوشته است که رئیس مجلس ایران با اشاره به آغاز دورهای جدید برای «شکار و تعقیب» جنگندههای رادارگریز اف-۳۵ و اف-۱۵، پیام روشنی به آمریکا و عربستان فرستاده است؛ پیامی که، نشاندهنده دستیابی ایران به قابلیتهایی برای مقابله با این جنگندههاست.
وی در عین حال خاطرنشان کرده است که قالیباف جزئیاتی درباره موشکهای جدید یا سامانههای پدافند هوایی ایران ارائه نکرده است، اما به نوشته عطوان، در هر مرحله از درگیریهای هفتماهه اخیر میان ایران، آمریکا و اسرائیل، تسلیحات و موشکهای جدیدی از سوی ایران به میدان آمده که معادلات دو طرف را تحت تأثیر قرار داده است.
عطوان در ادامه به عملکرد پدافند هوایی ایران در جنگ اخیر پرداخته و نوشته است که یکی از مهمترین غافلگیریها برای پنتاگون، سرنگونی شماری از هواگردهای آمریکایی بوده است. او شمار این هواگردها را شامل دهها فروند جنگنده، هواپیمای پشتیبانی، پهپادهای MQ-9 و یک فروند هواپیمای آواکس عنوان کرده است.
وی همچنین نوشته است که پدافند هوایی ایران در جریان جنگ اخیر موفق به سرنگونی یک فروند اف-۳۵ آمریکایی شده و این اتفاق، به تعبیر او، «عذری» را که درباره شکستناپذیری این جنگنده وجود داشت، از میان برده است.
عطوان در بخش دیگری از مقاله خود به قرارداد عربستان برای خرید ۴۸ فروند اف-۳۵ اشاره کرده و نوشته است نخستین جنگنده این قرارداد تا پنج سال پس از امضای توافق تحویل نخواهد شد. به اعتقاد او، در این فاصله ممکن است تحولات سیاسی و نظامی مهمی در خاورمیانه رخ دهد؛ از جمله تغییر در وضعیت حضور نیروهای آمریکایی و پایگاههای این کشور در منطقه.
این نویسنده عرب در ادامه تأکید کرده است که اف-۳۵ همچنان یکی از پیشرفتهترین جنگندههای جهان است و ویژگی رادارگریزی آن، شناسایی و مقابله با این هواپیما را دشوار میکند. با این حال، او معتقد است عملکرد پدافند هوایی ایران در جنگ اخیر، تصور مصونیت کامل این جنگنده از رهگیری و انهدام را تغییر داده است.
عطوان همچنین به ظهور جنگندههای رقیب از روسیه و چین اشاره کرده و از سوخو-۵۷ روسیه بهعنوان یکی از نمونههای پیشرفته در این حوزه نام برده است. او احتمال دستیابی ایران و مصر به چنین جنگندههایی را نیز مطرح کرده و در همین زمینه به الجزایر اشاره کرده است.
در بخش دیگری از مقاله، عطوان با اشاره به توان نظامی آمریکا، نوشته است واشنگتن همچنان یکی از بزرگترین زرادخانههای نظامی جهان را در اختیار دارد، اما جنگ اخیر با ایران، تصویری را که از برتری مطلق نظامی آمریکا وجود داشت، تغییر داده است.
وی برای اثبات این دیدگاه به حملات موشکی ایران علیه پایگاههای نظامی آمریکا در منطقه اشاره کرده و نوشته است این حملات خسارات سنگینی به زیرساختهای نظامی آمریکا وارد کرده است.
عطوان همچنین به اظهارات ژنرال آمریکایی جان کوردل در گفتوگو با نشریه «میلیتاری تایمز» استناد کرده و نوشته است که انهدام پایگاه پشتیبانی دریایی آمریکا در منامه بحرین، محل استقرار و پشتیبانی ناوگان پنجم آمریکا، از نظر اهمیت با انهدام یک ناو هواپیمابر قابل مقایسه بوده است.
به نوشته عطوان، ساخت پایگاههای نظامی آمریکا در کشورهای عربی هزینههای هنگفتی برای واشنگتن داشته و آسیبدیدن این زیرساختها در جریان جنگ اخیر، ضربهای به اعتبار و بازدارندگی نظامی آمریکا وارد کرده است.
این نویسنده عرب در پایان بار دیگر به اظهارات قالیباف درباره آغاز «عصر جدید شکار و تعقیب» جنگندههای اف-۳۵ و اف-۱۵ بازگشته و معتقد است این سخنان میتواند اشارهای به قابلیتها و سامانههای جدید نظامی ایران باشد که هنوز جزئیات آنها اعلام نشده است.
عطوان در پایان نوشت: اگر قالیباف میگوید عصر جدیدی آغاز شده که در آن جنگندههای شبح اف-۱۵ و اف-۳۵ آمریکا شکار و تعقیب میشوند، باید این سخنان را جدی گرفت؛ «روزهای آینده همهچیز را روشن خواهد کرد».