حاشیه برگزاری نشست عالی‌رتبه هفدهمین کنفرانس اعضای کنفرانس تنوع‌زیستی (کاپ ۱۷) در ایروان، هیاتی از جمهوری اسلامی ایران جلسه‌ای با «موسوندا مومبا»، دبیرکل کنوانسیون رامسر برگزار کردند.
در این جلسه «حمید ظهرابی»، سرپرست هیات اعزامی ایران، «محمد ساداتی نژاد»، مدیرکل سازمان‌های های تخصصی بین المللی وزارت امور خارجه و چند تن از کارشناسان حوزه‌های محیط زیست و روابط بین‌الملل حاضر بودند.
بررسی همکاری‌های دوجانبه و بین‌المللی با کنوانسیون رامسر، وضعیت تالاب‌ها در ایران، چالش‌های محیط زیستی، برگزاری کنفرانس‌ها و نشست‌های آینده و توسعه ظرفیت‌های کنوانسیون رامسر در همکاری با دیگر کنوانسیون‌ها و سازمان‌ها مهمترین بخش‌های گفت‌وگوی دوطرف بود.
در این جلسه، هیات ایرانی مراتب تشکر و قدردانی خود را بابت پذیرش و ثبت برخی از تالاب‌های ایران به‌عنوان تالاب‌های دارای اهمیت بین‌المللی از جمله تالاب گَهَر و ارسال گواهی مربوطه از سوی دبیرخانه ابراز داشت.
همچنین با توجه به برنامه‌ریزی برای برگزاری نشست وزرای کشورهای عضو دفتر منطقه‌ای رامسر در تهران در خردادماه سال آینده، بر اهمیت این رویداد در تقویت همکاری‌های منطقه‌ای در حوزه حفاظت و مدیریت تالاب‌ها تأکید شد و از دبیرخانه درخواست شد تا در زمینه طراحی محتوایی و فراهم‌سازی زمینه مشارکت مؤثر کشورهای منطقه، همکاری و مساعدت لازم را انجام دهد. با توجه به اهمیت این نشست، ظهرابی از مومبا دعوت کرد تا شخصا در این نشست حاضر شود و بازدیدی از شهر محل تولد کنوانسیون رامسر داشته باشد.
چالش‌های مربوط به خشک‌شدن تالاب‌ها (مانند حوضه هامون و سایر تالاب‌های استان‌های جنوبی و مرکزی ایران)، طوفان‌های گرد و غبار و تخصیص منابع آب نیز در این جلسه مورد بحث قرار گرفت و درخواست شد که دبیرخانه کنوانسیون رامسر در انتقال دانش، تجربیات علمی سایر کشورها و تسهیل مذاکرات منطقه‌ای و بین‌المللی (از جمله با افغانستان و سایر کشورها در زمینه حقابه‌ها و مدیریت منابع آب) به ایران کمک کند.
حضور نداشتن کشور افغانستان در جمع متعاهدان کنوانسیون رامسر نیز از دیگر موارد مطرح‌شده بود. چرا که با وجود چالش‌های مرزی و با توجه به پیوستگی اکولوژیکی حوضه‌های آبریز و پرندگان مهاجر، نیاز است رایزنی و ترغیب برای پیوستن این کشور نیز صورت گیرد.
درباره ارتباط تالاب‌ها با موضوع توفان‌های گرد و غبار و دستورکارهای ائتلاف جهانی (با محوریت برنامه محیط زیست ملل متحد و کنوانسیون مقابله با بیابان‌زایی) نیز پیشنهاد شد دبیرخانه کنوانسیون در همگام‌سازی فعالیت‌ها با ابتکارات منطقه‌ای (مانند پلتفرم مبارزه با توفان‌های گردوغبار در آسیای غربی نقش‌آفرینی کند.
به‌علاوه، با توجه به برنامه ایران برای دعوت از کشورهای منطقه و کشورهایی که از تجربیات ارزشمندی در زمینه حفاظت و مدیریت تالاب‌ها برخوردارند، مشارکت دبیرخانه می‌تواند نقش مؤثری در تقویت تعاملات منطقه‌ای و انتقال تجربیات موفق ایفا کند.
در ادامه این جلسه، خانم مومبا از ارسال اسناد الحاق تالاب‌های جدید به کنوانسیون رامسر قدردانی کرد و نقش ایران در عرصه جهانی حفاظت محیط زیست، خصوصا حفاظت از تالاب‌ها را برجسته توصیف کرد.
وی با اشاره به چالش‌های پیچیده تالاب‌ها از جمله تنش‌های آبی، مسائل منطقه‌ای و فرامرزی و همچنین وضعیت تالاب‌ها در استان‌های مختلف (نظیر سیستان و بلوچستان و چالش‌های هیدروپولیتیک با کشورهای همسایه مانند افغانستان) تأکید کرد که تلاش‌های دوجانبه به تنهایی ممکن است کافی نباشد، اما با میانجیگری نهادهای بین‌المللی یا آژانس‌های سازمان ملل (مانند برنامه محیط زیست ملل متحد) می‌توان مذاکرات عمیق‌تر و مؤثرتری را شکل داد.
خانم مومبا همچنین با اشاره به برگزاری کنفرانس آتی آب سازمان ملل در ابوظبی در ماه دسامبر، از لزوم تقویت گفت‌وگوهای منطقه‌ای و اشتراک‌گذاری تجربیات کشورهای مختلف در زمینه بازسازی و مدیریت اکولوژیکی تالاب‌ها سخن گفت.
وی با تاکید بر درک مسئله خشک‌شدن تالاب‌ها و به تبع آن ایجاد توفان‌های گردوغبار، از پیشنهاد ایران استقبال کرد تا در فرصت‌های مناسب اتصال بین کنوانسیون و سازمان‌های منطقه‌ای و بین‌المللی برای مقابله با این پدیده ایجاد شود.
در پایان، دو طرف بر تداوم این همکاری‌های سازنده، تبادل دانش فنی و حمایت‌های متقابل تأکید کردند.
هفدهمین کنفرانس اعضای کنوانسیون تنوع زیستی (COP۱۷) از ۲۶ مهر تا ۹ آبان ۱۴۰۵ در ایروان ارمنستان برگزار می‌شود، در این اجلاس، کشورها ضمن ارزیابی پیشرفت در اجرای چارچوب جهانی تنوع زیستی کونمینگ - مونترال، درباره راهکارهای تسریع اقدامات حفاظتی، تأمین منابع مالی و تقویت همکاری‌های بین‌المللی گفت‌وگو می‌کنند.