عصر ایران - در شهری مانند تهرانی، زندگی در یک محدوده کلان‌شهری، نیاز به تجربه فضایی دنج، آرام و مستقل را پررنگ‌تر می‌کند. محدودیت این ویژگی در بسیاری از خانه‌های شهری تهران، یکی از عواملی است که ساکنان را به ساخت سکونتگاه‌هایی در محیط‌های طبیعی اطراف تهران سوق داده است.
ویلا رُست در کیلان دماوند و در دامنه‌های البرز طراحی شده است؛ پروژه‌ای که تلاش می‌کند مفهوم خانه را در ارتباط با طبیعت و فضای باز بازتعریف کند.
قاب‌کردن آسمان به‌جای چشم‌انداز کوهستان
زمین پروژه در محدوده دامنه‌های البرز و در نزدیکی قله دماوند قرار دارد، اما موقعیت زمین و همجواری‌های آن امکان برخورداری از چشم‌انداز گسترده به مناظر کوهستانی را فراهم نمی‌کند.
در این شرایط، آسمان به یکی از مهم‌ترین عناصر طبیعی قابل مشاهده از پروژه تبدیل شده است. ایده اصلی طراحی بر همین اساس شکل گرفته و معماران تلاش کرده‌اند آسمان را به درون خانه بکشند و آن را در قاب فضاهای معماری قرار دهند.
فرم و فضای ویلا رُست بر پایه نگاه به درون شکل گرفته است؛ رویکردی که در نهایت به شکل‌گیری خانه‌ای منتهی شده که نام «رُست» را از مفهوم روییدن و برخاستن از زمین گرفته است.
معماری میان نور و سایه، جمع و خلوت
ویلا رُست بر پایه مجموعه‌ای از روابط میان نور و سایه، صدا و سکوت و همچنین فضای جمعی و خصوصی شکل گرفته است. طراحی پروژه تلاش می‌کند مرز میان فضای داخلی و بیرونی را به شکلی پیوسته تعریف کند.
در این خانه، روشنایی آسمان در کنار فضاهای خلوت و صمیمی قرار می‌گیرد. هدف طراحی، ایجاد معماری‌ای است که در عین سادگی، تنوع فضایی داشته باشد و کاربران را به کشف فضاهای مختلف خانه هدایت کند.
دو حیاط و دو تراس در ساختار ویلا رُست
هندسه و خطوط محیطی بنا با توجه به موقعیت زمین، شرایط اقلیمی و ویژگی‌های بستر پروژه شکل گرفته‌اند. سازماندهی ویلا رُست بر ارتباط میان دو حیاط، دو تراس و یک وید ـ نورگیر مرکزی استوار است.
این فضاها با عملکردهای مختلف خانه در ارتباط هستند. آشپزخانه، نشیمن‌های خصوصی، سالن پذیرایی، اتاق‌های خواب مستر، استخر، جکوزی، سرویس‌های بهداشتی و فضاهای پشتیبان در مجموعه فضایی پروژه جای گرفته‌اند.
وید مرکزی نیز با فراهم‌کردن ارتباط میان بخش‌های مختلف، به حضور نور و ارتباط فضایی در خانه کمک می‌کند.
پیوند فضای داخلی با فضای بیرونی
یکی از محورهای اصلی طراحی ویلا رُست، ایجاد ارتباط دائمی میان فضای داخلی و تعاریف متنوع فضای بیرونی است. در این ساختار، فضای باز صرفاً عنصری پیرامونی نیست و بخشی از تجربه روزمره خانه را شکل می‌دهد.
طراحی پروژه همچنین فضایی بیرونی، صمیمی و محفوظ ایجاد کرده است تا اعضای خانواده بتوانند در کنار حضور در فضای مشترک، از میزان مشخصی از خلوت و استقلال برخوردار باشند.
مشخصات پروژه ویلا رُست
ویلا رُست در استان تهران، دماوند و محدوده کیلان اجرا شده است. شرکت مشاور پروژه استودیو معماری سِدروس و معماران مسئول آن محمدمهدی سعیدی و دنیا فرقانی هستند.
سارا توکلی، مهشاد حیدر و شادی حاجیان اعضای تیم طراحی پروژه را تشکیل می‌دهند. مریم دبیری، ساناز شعبانی و غزل لاهوتی نیز مسئولیت گرافیک و پرزانته را بر عهده داشته‌اند.
طراحی پروژه از سال ۱۴۰۰ آغاز شد و زمین آن ۶۷۳ مترمربع مساحت دارد. زیربنای ویلا ۲۹۷ مترمربع اعلام شده و کاربری آن مسکونی است. عکاسی پروژه نیز توسط محمدحسن اتفاق انجام شده است.
ویلا رُست در دوسالانه جایزه ویلا، در بخش «ویلاهای ساخته‌شده» به عنوان یکی از پروژه‌های برگزیده فهرست کوتاه معرفی شد.
جهان معماری