امیرعلی ابوالفتح، کارشناس مسائل آمریکا با اشاره به برگزاری انتخابات میاندورهای کنگره آمریکا در گفتوگو با ایلنا عنوان کرد: مسلم است که جمهوریخواهان در این انتخابات متحمل شکست خواهند شد و از دست دادن کرسیهای خود در مجلس نمایندگان تقریباً قطعی به نظر میرسد. بنابراین، آنچه برای آنها باقی میماند، مجلس سنا خواهد بود؛ جایی که رقابت بر سر اکثریت آن بسیار شدید است و کار دموکراتها دشوارتر شده است. بهویژه اتفاقی که اخیرا در ایالت میشیگان رخ داد و در جریان آن، خانم استیون، نماینده حزب دموکرات در مجلس نمایندگان، از یک نامزد جمهوریخواه حمایت کرد، میتواند شانس پیروزی عبدالسید را کاهش دهد.
وی ادامه داد: وضعیت میشیگان و رقابت بر سر کرسی سناتوری این ایالت بسیار تعیینکننده است. از دست دادن این کرسی برای دموکراتها اهمیت زیادی دارد؛ چراکه این کرسی در حال حاضر در اختیار آنهاست و سناتور دموکرات میشیگان نیز بازنشستگی خود را اعلام کرده است. اگر این کرسی در کنگره آینده به جمهوریخواهان برسد، شرایط برای دموکراتها بسیار دشوار خواهد شد. با این حال، احتمال زیادی وجود دارد که جمهوریخواهان بتوانند اکثریت سنا را حفظ کنند. حتی اگر ترکیب مجلس سنا به وضعیت پنجاه ـ پنجاه برسد، رأی تعیینکننده، معاون رئیسجمهور خواهد بود.
این تحلیلگر مسائل سیاسی تصریح کرد: با وجود اینکه ترامپ شخصاً در این انتخابات شرکت نمیکند، محبوبیت او کاهش یافته و این مسئله بر انتخابات میاندورهای تأثیر گذاشته است. همه شواهد نشان میدهد که اکثریت مردم آمریکا از عملکرد رئیسجمهور خود رضایت ندارند. با این حال، درباره مجلس سنا هنوز حدس و گمانهای زیادی وجود دارد و واقعاً نمیتوان با قطعیت پیشبینی کرد که چه اتفاقی خواهد افتاد. ممکن است ترکیب سنا همچنان برابر باقی بماند یا حتی شرایط به شکل دیگری تغییر کند. در این میان، جابهجایی کرسیها بهتنهایی مسئله اصلی نیست؛ بلکه کسب اکثریت برای دموکراتها اهمیت دارد.
وی افزود: در مجلس نمایندگان، احتمالاً دموکراتها اکثریت را به دست خواهند آورد و در صورت وقوع این اتفاق، حکیم جفریس به ریاست مجلس خواهد رسید؛ مگر اینکه اتفاق خاصی رخ دهد یا شورشی علیه او شکل بگیرد. در این صورت، او نخستین سیاهپوستی خواهد بود که ریاست مجلس نمایندگان آمریکا را بر عهده میگیرد. اما در سنا، شرایط برای دموکراتها دشوارتر است. آنها شانس پیروزی دارند، اما این پیروزی تضمینشده نیست.
ابوالفتح گفت: اگر یک یا هر دو مجلس کنگره به دست حزب رقیب، یعنی دموکراتها، بیفتد، رئیسجمهور با دردسرهای زیادی مواجه خواهد شد. در نهایت، قوه قانونگذاری در اختیار کنگره است و تصویب قوانین و بودجهها نیز به آن وابسته است. کنگره همچنین اختیاراتی مانند تشکیل کمیتههای تحقیق و احضار مقامات دولتی را در اختیار دارد.
وی اضافه کرد: اگر سنا به دست دموکراتها بیفتد، ممکن است روند تأیید انتصابهای دولتی، از جمله سفرا، با سختگیری بیشتری مواجه شود. حتی ممکن است فشارها به طرح استیضاح علیه وزیر جنگ آمریکا منجر شود یا شرایط بهگونهای پیش برود که او برای جلوگیری از چنین اتفاقی استعفا دهد و همه این مسائل بر سیاست خارجی آمریکا تأثیر خواهند گذاشت.
این تحلیلگر مسائل آمریکا تصریح کرد: برای مثال، یکی از موضوعاتی که دموکراتها در صورت پیروزی احتمالاً بر آن تمرکز خواهند کرد، محدود کردن رویکرد ترامپ در قبال روسیه و روابط نزدیک او با مسکو است. آنها ممکن است با خرید نفت از روسیه مخالفت کنند یا خواستار ارسال تسلیحات بیشتر به اوکراین شوند.
وی خاطرنشان کرد: در مورد جنگ با ایران نیز ممکن است دموکراتها سختگیریهایی اعمال کنند و در زمینه تصویب بودجههای نظامی و تأمین هزینههای جنگ محدودیتهایی ایجاد کنند. با این حال، اختیارات کنگره به اندازهای نیست که لزوماً بتواند مانع آغاز جنگ شود. پیروزی دموکراتها در یک یا هر دو مجلس، برای دولت دردسرهای سیاسی و اجرایی زیادی ایجاد خواهد کرد؛ از جمله مخالفت با لوایح رئیسجمهور، استفاده از حق وتو و تشکیل کمیتههای تحقیق و بررسی که میتوانند هر روز برای دولت حاشیه و جنجال ایجاد کنند، اما مسئله جنگ از این موضوع جداست. نباید تصور کرد که با قرار گرفتن کنگره در اختیار دموکراتها، ترامپ دیگر قادر به انجام اقدامات نظامی نخواهد بود.
ابوالفتح خاطرنشان کرد: نکته مهم این است که انتخابات کنگره ارتباط مستقیمی با تغییر دولت ندارد. ترامپ همچنان دو سال دیگر در مقام ریاستجمهوری باقی خواهد ماند. از سوی دیگر، حتی اگر دموکراتها کنترل کنگره را به دست بگیرند، این احتمال وجود دارد که جنگی را که ترامپ آغاز کرده است، ادامه دهند. هیچ تضمینی وجود ندارد که آنها الزاماً مسیر متفاوتی در پیش بگیرند. نمونه تاریخی این مسئله را میتوان در جنگ عراق و افغانستان مشاهده کرد؛ جنگهایی که در دوران ریاستجمهوری یک جمهوریخواه آغاز شدند، اما رئیسجمهور دموکرات بعدی نیز آنها را ادامه داد.
وی گفت: در مجموع، احتمال پیروزی دموکراتها در مجلس نمایندگان بیشتر است، اما وضعیت مجلس سنا همچنان نامشخص باقی مانده است. بر اساس برخی برآوردها، شانس دموکراتها برای پیروزی در انتخابات سنا حدود ۶۰ درصد ارزیابی میشود. در مقابل، احتمال پیروزی آنها در مجلس نمایندگان حدود ۸۰ تا ۸۵ درصد برآورد شده است. بنابراین، شانس دموکراتها برای کسب اکثریت در مجلس نمایندگان بهمراتب بیشتر از سنا است.
ابوالفتح در پایان تاکید کرد: همهچیز ممکن است در روزهای آتی تغییر کند و حتی نتایج نظرسنجیها نیز ممکن است با واقعیت فاصله داشته باشند. در آمریکا این دیدگاه وجود دارد که جمهوریخواهان در مقایسه با دموکراتها کمتر در نظرسنجیهای اینترنتی و تلفنی شرکت میکنند. به همین دلیل، اتکا به نتایج نظرسنجیها برای پیشبینی دقیق انتخابات تا حدودی دشوار بوده و ممکن است نتایج نهایی با آنچه نظرسنجیها نشان میدهند، تفاوت قابلتوجهی داشته باشد.