ارتباط استفاده بیشتر کودکان از صفحهنمایش با عملکرد ضعیفتر رشدی
پژوهشی جدید نشان میدهد استفاده طولانیمدت کودکان از دستگاههای دارای صفحهنمایش با ضعف در یادگیری، گفتار، رفتار و تنظیم هیجانها مرتبط است.
پژوهشی تازه نشان میدهد میان رشد کودکان و مدتزمانی که آنها به استفاده از دستگاههای دارای صفحهنمایش اختصاص میدهند، ارتباط وجود دارد و کودکانی که زمان بیشتری صرف استفاده از این دستگاهها میکنند، در زمینه یادگیری، گفتار و تنظیم هیجانها، عملکرد ضعیفتری دارند.
شری مدیگان، نویسنده ارشد این پژوهش و استاد روانشناسی دانشگاه کلگری در کانادا، که در نشریه انجمن پزشکی آمریکاــطب اطفال (JAMA Pediatrics) منتشر شده است، روز سهشنبه به سیانان گفت آنها نتایج چند دهه تحقیق درباره تاثیر مدت استفاده از صفحهنمایش بر رشد کودکان را مرور کردند و دریافتند که استفاده طولانیتر از صفحهنمایش در مجموع، با نتایج ضعیفتر در چندین زمینه رشد کودکان از جمله نحوه فکر کردن، یادگیری، صحبت کردن، رفتار و تنظیم هیجانها همراه بود.
البته بیشتر این ارتباطها مانند ارتباط بسیاری از عوامل دیگر با رشد کودکان، نسبتا ضعیف بودند، اما ضعیف بودن به معنای بیاهمیت بودن نیست؛ بهویژه وقتی درباره عاملی مانند استفاده از صفحهنمایش که امروز در زندگی تقریبا همه کودکان وجود دارد.
مدیگان افزود پژوهشهای جدیدتر، در مقایسه با مطالعات قدیمیتر، شواهدی از ارتباط قویتر میان مدت استفاده از صفحهنمایش و رشد کودکان ارائه کردهاند. به گفته او، یکی از توضیحات احتمالی این است که شیوه استفاده از صفحهنمایش تغییر کرده است: «۲۰ سال پیش، یک کودک ممکن بود یک ساعت را به تماشای برنامه تلویزیونی اختصاص دهد. امروز، دستگاهها همهجا هستند. از طرفی این دستگاهها تعاملی و جذاباند و به هر فرد متناسب با ویژگیهای او پاسخ میدهند. بنابراین نهفقط باید بهتر بفهمیم که کودکان چگونه با فناوری تعامل میکنند، بلکه لازم است بدانیم فناوری چگونه با کودکان تعامل میکند.»
همهچیز هم منفی نیست
شری مدیگان در ادامه خاطرنشان کرد والدین نباید پس از خواندن این پژوهش نتیجه بگیرند که «صفحهنمایشها کلا برای کودکان مضرند»، بلکه باید به نحوه استفاده از آنها توجه کنند.
او گفت: «فناوری بخش مهمی از زندگی کودکان است و فناوریهای دیجیتال میتوانند ابزارهایی عالی برای کمک به یادگیری، خلاقیت و ارتباط آنها باشند. با این حال، این فناوریها میتوانند جای چیزهایی را بگیرند که کودکان واقعا برای رشد و شکوفایی به آنها نیاز دارند؛ چیزهایی مانند خواب، فعالیت بدنی، ارتباط انسانی، یادگیری و بازی.»
برای شروع، والدین میتوانند بهجای کنار گذاشتن کامل این دستگاهها، موقعیت یا بازههای زمانی را که استفاده از صفحهنمایش در آنها مانع تامین نیازهای کودکان میشود، مشخص کنند. برای بسیاری از خانوادهها، نقطه شروع مناسب این است که هنگام شام از دستگاهها استفاده نکنند یا زمان مشخصی در روز داشته باشند که همه دستگاهها را کنار بگذارند و با یکدیگر ارتباط برقرار کنند.
دولتها نیز نقش دارند
مدیگان تاکید کرد که نباید والدین را در مدیریت مدت استفاده کودکان از صفحهنمایش تنها گذاشت و دولتها نیز در این زمینه نقش دارند.
او گفت: «دولتها باید با استفاده کودکان از صفحهنمایش همانگونه برخورد کنند که با دیگر عواملی که میدانیم با سلامتی و رفاه کودکان مرتبطند، برخورد میکنند؛ از جمله ارائه راهنمای استفاده از صفحهنمایش به خانوادهها، آموزش، پژوهش و اطمینان از محافظت کودکان در برابر آسیبهای آنلاین. چنین اقدامهایی از سوی دولتها به والدین، مدارس و شرکتهای فناوری این پیام را میدهد که استفاده از صفحهنمایش موضوعی است که باید جدی گرفته شود.»
در گام بعدی، مدیگان و همکاران پژوهشگرش بررسی خواهند کرد که کدام کودکان از تجربههای مختلف دیجیتال بیشتر تاثیر میپذیرند و چرا. مدیگان توضیح داد: «از آنجا که یافتههای ما نشاندهنده همبستگیاند، ثابت نمیکنند که صفحهنمایشها باعث این نتایج در رشد کودکان میشوند. به این معنی که هرچند ممکن است استفاده از صفحهنمایش در بروز مشکلات نقش داشته باشد، این احتمال نیز وجود دارد که کودکانی که با مشکلاتی روبهرو هستند، بیشتر به صفحهنمایشها روی بیاورند. بنابراین، روشن کردن جهت این ارتباطها یکی از مسیرهای مهم پژوهشهای آینده است.»
تاتیانا اینیگس بروسپه، مدرس ارشد جامعهشناسی در اسپانیا، که در این پژوهش مشارکت نداشت، گفت این «مقاله از نظر روششناسی بسیار معتبر است» و بر نمونهای «بسیار بزرگ» تکیه دارد. او در اظهارنظری که از طریق مرکز رسانهای علوم منتشر شد، گفت: «یافتههای اصلی تایید میکنند که پژوهشها سالها است چه چیزی را نشان میدهند و کمک میکنند هراس اخلاقی کنونی در رسانهها و جامعه درباره رابطه جوانان و صفحهنمایشها را در چارچوبی واقعبینانهتر ببینیم: میان مدت استفاده از صفحهنمایش و شاخصهای ضعیفتر سلامت روان و عملکرد تحصیلی ارتباط وجود دارد، اما این ارتباط بسیار ضعیف است.»
استر ون اسلویس، استاد همهگیرشناسی رفتاری در بریتانیا، که او نیز در این پژوهش مشارکت نداشت، گفت «این پژوهشی باکیفیت است»، اما ملاحظاتی درباره آن وجود دارد. «این پژوهش نمیتواند درباره انواع مشخص استفاده از صفحهنمایش مانند استفاده از شبکههای اجتماعی یا بازیهای رایانهای، نتیجهگیری محکمی ارائه کند، زیرا دادههای کافی برای بررسی این موضوع وجود نداشت. بنابراین باید در تفسیر این نتایج در ارتباط با عادتهای کنونی جوانان در استفاده از صفحهنمایش احتیاط کنیم.»
منبع:
ایتنا