عصر ایران - ساختمان زبالهسوز اشپیتلاو در وین، اتریش، یکی از نمونههای متفاوت پیوند میان معماری، هنر و تأسیسات صنعتی است. ظاهر رنگارنگ و فرم غیرمعمول این بنا، آن را از یک ساختمان صنعتی معمولی متمایز کرده است.
در نگاه نخست، نمای ساختمان ممکن است یادآور کارخانه شکلاتسازی خیالی ویلیوانکا باشد؛ اما این مجموعه در واقع یک زبالهسوز صنعتی است.
مداخله فریدنسرایش هوندرتواسر
ساختمان اصلی در دهه ۱۹۶۰ ساخته شد، اما چهره کنونی آن به دهه ۱۹۹۰ بازمیگردد. این تغییرات توسط فریدنسرایش هوندرتواسر، هنرمند اتریشی و از چهرههای شناختهشده محیطزیستگرا، انجام شد.
هوندرتواسر خود را «دکتر معماری» مینامید؛ عنوانی که به داشتن مدرک دکترا اشاره نداشت. او معتقد بود ساختمانهای عقلگرا باید با استفاده از فرمهای انسانیتر و طبیعیتر، از حالت خشک و یکنواخت خارج شوند.
وقتی فرم از عملکرد فاصله میگیرد
تغییر چهره زبالهسوز اشپیتلاو تنها یک تغییر ظاهری نیست و پرسشهایی درباره رابطه میان فرم و عملکرد ساختمان مطرح میکند.
در این پروژه، یک دودکش صنعتی به عنصری شبیه مجسمه تبدیل شده است. به این ترتیب، یک تأسیسات صنعتی میتواند در نگاه مخاطب از یک ساختمان کاربردی به یک اثر یا بنای یادمانی تغییر ماهیت دهد؛ در حالی که عملکرد اصلی آن همچنان پابرجاست.
این پروژه نشان میدهد که هنر و معماری میتوانند برداشت مخاطب از یک سازه صنعتی را به شکل چشمگیری تغییر دهند، بدون آنکه الزاماً عملکرد واقعی آن سازه تغییر کرده باشد.
پروژه زبالهسوز اشپیتلاو به نام فریدنسرایش هوندرتواسر شناخته میشود و در دسته نمونههای متفاوت معماری پسامدرن و رویکردهای متفاوت به طراحی تأسیسات صنعتی قرار میگیرد.