این مطالعه به بررسی این موضوع پرداخت که آیا «زایلیتول» با خطر بروز رویدادهای قلبی-عروقی در جمعیت عمومی ارتباط دارد یا خیر.
زایلیتول نوعی «الکل قند» (پلیاول) است؛ کربوهیدراتی که ترکیبی از مولکولهای قند و الکل محسوب میشود. تولیدکنندگان اغلب از این ماده برای شیرین کردن مواد غذایی و محصولات بهداشت دهان و دندان استفاده میکنند، بدون آنکه کالری یا خطر پوسیدگی دندان ناشی از مصرف قند معمولی را به همراه داشته باشد.
دکتر «مارکو ویتکوفسکی»، از نویسندگان این پژوهش و پزشک بیمارستان دانشگاهی شاریته در برلین آلمان، در یک بیانیه مطبوعاتی گفت: «ما در مطالعات پیشین نشان داده بودیم که زایلیتول میتواند توانایی پلاکتهای خون برای تشکیل لخته را افزایش دهد.»
او افزود: «همچنین دریافتیم که سطح بالای زایلیتول در خون افراد پرخطر، طی یک دوره سه ساله با بروز رویدادهای قلبی-عروقی مرتبط بوده است.»
آنچه هنوز مشخص نشده، این بود که آیا زایلیتول ممکن است خطر بروز رویدادهای قلبی-عروقی را در جمعیت عمومی نیز افزایش دهد یا خیر؛ و این همان موضوعی بود که مطالعه جدید قصد داشت به آن پاسخ دهد.
محققان دادههای حاصل از دو مطالعه مشاهدهای بزرگ در آمریکای شمالی و اروپا را مورد بررسی قرار دادند که در مجموع شامل ۱۷،۷۱۰ شرکتکننده با میانگین سنی ۶۰.۹ سال بود.
پژوهشگران دادهها را با در نظر گرفتن عوامل خطر سنتی بیماریهای قلبی-عروقی، از جمله سن، وضعیت استعمال دخانیات، دیابت و فشار خون بالا، تعدیل کردند. سپس، آنها گروههای مورد مطالعه را بر اساس سطح زایلیتول موجود در پلاسمای خونشان به چهار دسته تقسیم کردند.
پس از اعمال این تعدیلها، محققان دریافتند گروهی از شرکتکنندگان که بالاترین سطح زایلیتول را در خون خود داشتند، در مقایسه با کسانی که پایینترین سطح زایلیتول را داشتند، با خطر بهمراتب بیشتر ابتلا به حمله قلبی، سکته مغزی یا مرگ ناشی از رویدادهای قلبی-عروقی مواجه بودند.
در طول یک دوره پیگیری ۶ ساله مطالعه، محققان دریافتند افرادی که بالاترین سطح زایلیتول را داشتند، در مقایسه با کسانی که پایینترین سطح زایلیتول را داشتند، ۵۷ درصد بیشتر در معرض خطر بروز رویدادهای نامطلوب عمده قلبی-عروقی بودند.
نتایج دوره پیگیری ۳۰ ساله نیز نشان داد که بالاترین سطح زایلیتول با افزایش خطر رویدادهای نامطلوب عمده قلبی-عروقی در مقایسه با پایینترین سطح آن مرتبط است؛ بهطوری که در گروه دارای بالاترین سطح، این خطر ۱۸ درصد بیشتر بود.
با بررسی مجموع دادهها، محققان به رابطهای وابسته به مقدار مصرف میان زایلیتول و رویدادهای نامطلوب عمده قلبی-عروقی پی بردند. با افزایش سطح زایلیتول، میزان بروز حملات قلبی، سکتههای مغزی و مرگومیر ناشی از رویدادهای قلبی-عروقی نیز افزایش مییافت.
ویتکوفسکی گفت: «یافتههای بلندمدت ما در جمعیت عمومی نشان میدهد که دانش ما درباره ایمنی قلبی-عروقی زایلیتول تا چه حد اندک است و حاکی از آن است که انجام مطالعات بیشتر ضروری است؛ بهویژه آنکه میزان استفاده از زایلیتول در محصولات همچنان رو به افزایش است.»
بسیاری از افراد، زایلیتول و سایر الکلهای قندی را جایگزینی سالم برای شکر میدانند. از اینرو مطالعات بیشتری در این مورد نیاز است.
منبع: مهر