تاریخی‌ترین انتخابات اسرائیل با بالاترین نرخ مشارکت

به گزارش اطلاعات آنلاین به نقل از رویترز، در نخستین انتخابات پس از حملات هفتم اکتبر ۲۰۲۳ به رهبری حماس، رأی‌دهندگان به‌شدت تحت تأثیر آسیب‌های روانیِ مرگبارترین روز تاریخ کشورشان و جنگ‌های متعاقب آن در غزه، لبنان و ایران قرار دارند. سیاست‌های ائتلاف راست‌گرای نتانیاهو در داخل کشور موجب تفرقه شده و انزوای بین‌المللی اسرائیل را عمیق‌تر کرده است؛ با این حال، او از کارنامه خود دفاع کرده و خود را تنها رهبری می‌داند که جسارت رویارویی با دشمنان اسرائیل را دارد.

نتانیاهو که با ۱۹ سال حضور در قدرت، رکورددار طولانی‌ترین دوره رهبری در اسرائیل است، در بقای سیاسی بی‌رقیب بوده و سیاست‌های ملی‌گرایانه‌اش بیش از پیش ریشه دوانده است. ساختار سیاسی تکه‌تکه اسرائیل، کنار زدن ائتلاف او — متشکل از احزاب راست‌گرا، راست افراطی و یهودیان ارتدوکس افراطی (اولترا-ارتدوکس) — را برای طیف متنوع مخالفان دشوار می‌سازد.

رقیب اصلی او، گادی آیزنکوت — رئیس پیشین ستاد کل ارتش و چهره‌ای امنیتی و تندرو — قصد دارد با حمایت احزاب راست و میانه‌رو و همچنین بقایای جریان چپ که روزبه‌روز به حاشیه رانده شده، نتانیاهو را از قدرت کنار بزند. نظرسنجی‌ها رقابتی تنگاتنگ را نشان می‌دهند و مسیر رسیدن به قدرت برای هیچ‌یک از این دو رهبر هموار نیست.

رأی‌دهندگان پس از بازگشایی حوزه‌های رأی‌گیری در ساعت ۷ صبح شروع به انداختن آرای خود به صندوق‌ها کردند. حوزه‌های رأی‌گیری ساعت ۱۰ شب بسته خواهند شد. کمیته مرکزی انتخابات گزارش داد که در سه ساعت نخست، ۱۶.۷ درصد از واجدین شرایط رأی داده‌اند؛ این سریع‌ترین نرخ مشارکت اولیه از سال ۱۹۸۱ تاکنون است.

روث اپستاین، رأی‌دهنده ۸۱ ساله و از حامیان قدیمی جریان چپ در «رمات گان» (نزدیک تل‌آویو) — که به حزب اپوزیسیون «دموکرات‌ها» رأی داده است — گفت: «به گمانم این انتخابات، مهم‌ترین انتخاباتی است که تا به حال دیده‌ام. واقعاً نگرانم که چه بر سر اینجا خواهد آمد.» لویی لیپسکی، حامی نتانیاهو از اورشلیم، گفت که به حفظ نخست وزیر در قدرت رأی می‌دهد و او را به خاطر عادی‌سازی روابط با چند کشور عربی تحت توافق‌نامه ابراهیم ۲۰۲۰ تحسین می‌کند.

نتانیاهو با تکیه بر رهبری خود در زمان جنگ و حمایت دونالد ترامپ، رئیس جمهوری ایالات متحده، متحد خود در جنگ علیه ایران، که گفته است آنها باید "کار را تمام کنند"، در مبارزات انتخاباتی خود شرکت کرده است.

اگر نه نتانیاهو نه آیزنکوت نتوانند در پارلمان ۱۲۰ کرسی ائتلاف حاکم تشکیل دهند، نتانیاهو می‌تواند تا زمان برگزاری انتخابات دیگر در قدرت باقی بماند. مخالفان از سال ۲۰۰۹ تاکنون تنها یک بار موفق شده‌اند او را از نخست وزیری برکنار کنند و این کار با چهار انتخابات بی‌نتیجه در دو سال انجام شد. او ۱۸ ماه بعد بازگشت.

آیزنکوت روحی تازه می‌بیند

برای بسیاری از مخالفان نتانیاهو، انتخابات به پاسخگویی در مورد شکست‌های امنیتی ۷ اکتبر، مرگبارترین روز اسرائیل، تبدیل می‌شود. گروه‌های مخالف قول داده‌اند که یک تحقیق ملی برگزار کنند که دولت نتانیاهو در برابر آن مقاومت کرده است.

آیزنکوت در بازدید از کیبوتص نیر اوز در جنوب اسرائیل که هدف حملات ۷ اکتبر قرار گرفت، گفت: «من مطمئنم تا پایان امروز، شاهد تغییری - روحیه‌ای جدید برای کشور اسرائیل - خواهیم بود که به عنوان اصلاحی برای سه سال گذشته و آن روز وحشتناک عمل خواهد کرد.»

آیزنکوت می‌گوید پاسخ اسرائیل - جنگی که به گفته مقامات بهداشتی بیش از ۷۴۰۰۰ فلسطینی را کشته است - شکست خورده است زیرا حماس همچنان در قدرت است. او تعهد خود را برای برچیدن یا نابودی قدرت نظامی و حاکمیتی حماس در غزه ظرف ۱۸ ماه پس از تشکیل دولت تکرار کرد.

نتانیاهو در اولین اظهار نظر عمومی خود در مورد روز انتخابات، مقاله‌ای را در X در مورد حادثه‌ای به اشتراک گذاشت که در آن پلیس اعلام کرد سه نفر به دلیل تلاش برای رشوه‌خواری انتخاباتی دستگیر شده‌اند.

او گفت: «رأی‌دهندگان جناح راست، رأی‌دهندگان عزیز حزب لیکود؛ در برابر تلاش‌هایی که برای تضعیف سلامت انتخابات صورت می‌گیرد، باید به‌طور گسترده پای صندوق‌های رأی برویم و به خاطر کشورمان، به لیکود رأی دهیم.» منتقدان نتانیاهو گفته‌اند که ممکن است نخست‌وزیر تلاش کند در مورد سلامت روند رأی‌گیری تردید ایجاد کند؛ ادعایی که دفتر او آن را رد می‌کند.

ایتامار بن‌گویر، رهبر یک حزب راست افراطی در ائتلاف نتانیاهو، صبح سه‌شنبه در شهرک «کریات اربع» در کرانه باختری اشغالی رأی خود را به صندوق انداخت. او پیش‌بینی کرد که نتانیاهو به مقام نخست‌وزیری بازخواهد گشت و حزب متبوع او نقش ستون جناح راست در دولت را ایفا خواهد کرد.

میزان مشارکت اعراب می‌تواند تعیین‌کننده باشد

احمد طیبی، نامزد فلسطینی، اظهار داشت که رأی‌دهندگان از میان اقلیت عرب اسرائیل — کسانی که تابعیت اسرائیلی دارند اما اصالتاً فلسطینی هستند — با تعدادی «بی‌سابقه» در حال شرکت در انتخابات هستند.

آیزنکوت با اشاره به فقدان ارزش‌های مشترک، هرگونه ائتلاف با احزاب عرب را رد کرده است؛ هرچند برخی کارشناسان احتمال می‌دهند که این احزاب ممکن است از یک دولت اقلیت حمایت کنند تا برکناری نتانیاهو از قدرت تضمین شود.

آموتز آسا-ال، تحلیلگر سیاسی اسرائیلی از «موسسه شالوم هارتمن»، گفت: «انتظار من این است که در هر صورت، تنها یک اکثریت شکننده (اندک) حاصل شود؛ نه یک پیروزی قاطع و بزرگ.»

کارنامه دوران جنگ

آیزنکوت پس از حملات ۷ اکتبر به کابینه جنگی نتانیاهو پیوست، اما هشت ماه بعد با انتقاد از نحوه رهبری او، از این کابینه کناره‌گیری کرد. اسرائیل در جریان تهاجمی که پس از ۷ اکتبر آغاز شد، بخش عمده‌ای از غزه را با خاک یکسان کرد و اکنون در چارچوب یک آتش‌بسِ یک‌ساله که با میانجی‌گری ایالات متحده برقرار شده، حدود دو سوم این باریکه را در اشغال خود دارد.

اسرائیل همچنین ضربات سنگینی به حزب‌الله لبنان (که تحت حمایت ایران است) وارد کرد و درگیر تبادل حملات با ایران شد؛ روندی که به یک کارزار هوایی ۱۲ روزه علیه تأسیسات هسته‌ای ایران در سال ۲۰۲۵ و جنگ مشترک آمریکا و اسرائیل در سال جاری انجامید. آیزنکوت نیز مانند تقریباً تمام احزاب تحت رهبری یهودیان در اسرائیل، با «راهکار دو کشوری» — که دهه‌ها مذاکرات صلح با فلسطینیان بر پایه آن استوار بود — مخالف است.

با این حال، او از خشونت شهرک‌نشینان یهودی علیه فلسطینیان در کرانه باختریِ تحت اشغال اسرائیل انتقاد کرده است؛ خشونتی که از سال ۲۰۲۳ شدت گرفته و موجب تیره شدن روابط اسرائیل با کشورهای غربی شده است. او همچنین با شرکای ائتلافیِ راست‌گرای افراطیِ نتانیاهو مخالف است.