ترامپ در سیاست خارجی تسلیم نخواهد شد/ ممکن است اقدام‌های تهاجمی‌تر در ایران داشته باشد

خبرگزاری رویترز در گزارشی تحلیلی نوشت که با وجود شکست سنگین حزب جمهوری‌خواه در انتخابات میان‌دوره‌ای و آغاز موج گسترده نظارت‌های سخت‌گیرانه، دونالد ترامپ در عرصه سیاست خارجی تسلیم نخواهد شد. به باور تحلیلگران، ساختار قانون اساسی آمریکا اختیارات گسترده‌ای به عنوان فرمانده کل قوا در اختیار رئیس‌جمهور قرار می‌دهد که مهار آن توسط دموکرات‌ها را بسیار دشوار می‌سازد؛ شرایطی که ممکن است ترامپِ شکست‌خورده در داخل را برای تثبیت میراث خود به سوی اقدامات تهاجمی‌تر و یک‌جانبه در مناقشه با ایران یا نقاط دیگر جهان سوق دهد.

به گزارش خبرآنلاین، خبرگزاری رویترز در تحلیلی پیرامون پیامدهای انتخابات میان‌دوره‌ای سال ۲۰۲۶ گزارش داد که با وجود تنزل جایگاه سیاسی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در ساختار داخلی واشنگتن، او در دو سال پایانی دوره ریاست‌جمهوری خود اختیارات و آزادی عمل گسترده‌ای در عرصه بین‌المللی، از پرونده‌های ایران و اسرائیل گرفته تا اوکراین و چین، حفظ خواهد کرد.

پرسش محوری کارشناسان این است که آیا ترامپ پس از شکست سهمگین هم‌حزبی‌هایش جانب احتیاط را در پیش خواهد گرفت، یا اینکه برای ثبت نام خود در تاریخ، دست به اقدامات تهاجمی‌تر و متهورانه‌تری خواهد زد.

فوری‌ترین پرونده روی میز، جنگ فرسایشی علیه ایران است؛ بحرانی هشت‌ماهه که ترامپ روز چهارشنبه اعتراف کرد نقشی تعیین‌کننده در از دست رفتن هر دو مجلس کنگره داشته است. با این حال، وی تأکید کرد که از حمله به جمهوری اسلامی پشیمان نیست و این اقدام را برای جلوگیری از دستیابی تهران به سلاح هسته‌ای ضروری می‌داند؛ ادعایی در حالی که ایران همواره تأکید کرده است هرگز به دنبال ساخت تسلیحات اتمی نبوده است.

این انتخابات واکنش تند افکار عمومی به جنگی بود که جهش قیمت بنزین و افت شدید محبوبیت ترامپ را رقم زد.

اگرچه چاک شومر، رهبر دموکرات‌های سنا، اعلام کرد که مأموریت حزبش مهار «آشفتگی‌های ترامپ در داخل و خارج» و پایان بخشیدن به جنگ ایران است، اما تحقق این وعده در عمل بسیار پیچیده خواهد بود.

ویلیام وکسلر، مدیر ارشد برنامه‌های خاورمیانه در اندیشکده شورای آتلانتیک، در این باره گفت: «کنگره دموکرات توانایی متوقف ساختن برنامه‌های قانون‌گذاری داخلی ترامپ را دارد، اما قدرت چندانی برای ممانعت از اعمال اختیارات او به عنوان فرمانده کل قوا نخواهد داشت.»

سناریوی اردک لنگ و خطر ماجراجویی‌های تهاجمی

رؤسای جمهور آمریکا در دوره موسوم به «اردک لنگ»، زمانی که امکان نامزدی مجدد ندارند و نفوذ داخلی‌شان تضعیف شده، همواره تمرکز خود را به مسائل جهانی معطوف کرده‌اند و انتظار می‌رود ترامپ نیز همین مسیر را دنبال کند.

با این حال، برخی تحلیلگران نسبت به رفتارهای تکانشی او هشدار می‌دهند که ممکن است به بی‌ثباتی بیشتر در خاورمیانه یا آغاز تنش در مناطقی نظیر کوبا، کشوری که ترامپ آن را تحت محاصره نفتی قرار داده و مکرراً تهدید کرده است، منجر شود.

لورا بلومن‌فلد، تحلیلگر سیاست خارجی در دانشگاه جانز هاپکینز، معتقد است: «اگر ترامپ احساس کند در تنگنا قرار گرفته و تحریک شود، ممکن است برای نشان دادن اقتدار خود به استفاده یک‌جانبه از نیروی نظامی در خارج از مرزها متوسل شود.»

ترامپ در پرونده ایران با سه گزینه روبه‌روست:

آغاز دور تازه‌ای از حملات هوایی

تلاش برای دستیابی به توافقی برای خروج از بحران

حفظ وضعیت بن‌بست کنونی که بازار جهانی انرژی را ملتهب نگه داشته است.

منابع مطلع در واشنگتن می‌گویند ترامپ اکنون از نظر سیاسی چیزی برای از دست دادن ندارد و ممکن است مجدداً دست به عملیات نظامی بزند؛ هرچند سینا طوسی، کارشناس مسائل ایران در مرکز سیاست بین‌الملل، هشدار می‌دهد که «تنش‌زایی هیچ افق پیروزی روشنی در پی ندارد و تنها مشکلات اقتصادی حامیان جمهوری‌خواهان را عمیق‌تر می‌سازد.»

هم‌زمان، هرگونه درگیری نظامی جدید شکاف درونی در جنبش ماگا را عمیق‌تر خواهد کرد؛ جنبشی که جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور، پیش‌تر با فاصله‌گذاری از ترامپ، هزینه سنگین جنگ ایران را دلیل اصلی سقوط جمهوری‌خواهان دانست.

پرونده اوکراین، بازنگری در روابط با تل‌آویو و سلاح وتو

دموکرات‌ها با ورود به کنگره در ماه ژانویه در تلاش خواهند بود تا با همراه کردن برخی نمایندگان جمهوری‌خواه، کمک‌های متوقف‌شده به اوکراین را احیا کرده و اکثریتی بسازند که در برابر وتوی احتمالی ترامپ دوام بیاورد؛ به‌ویژه آنکه تصمیم اخیر ترامپ در لغو تحریم‌های صادرات گازوئیل روسیه با انتقادهای گسترده‌ای مواجه شده است.

علاوه بر این، کاخ سفید با کنگره‌ای روبه‌رو خواهد شد که سطح حمایت آن از اسرائیل در پایین‌ترین حد تاریخی قرار دارد.

بسیاری از پیروزشدگان دموکرات از جناح ترقی‌خواه هستند که علیه کمک‌های نظامی به اسرائیل و عملیات مشترک علیه ایران کارزار تبلیغاتی راه انداختند و به دنبال قطع کمک‌های میلیاردی سالانه هستند؛ روندی که ترامپ نیز با اعلام توقف کمک‌ها تا پایان سال به آن دامن زد، هرچند اختیارات قانونی وی در این زمینه با تردید روبه‌روست.

تحلیلگران در نهایت معتقدند سیاست خارجی ترامپ تا سال ۲۰۲۸ بر مبنای درک شخصی او از میراث تاریخی‌اش پیش خواهد رفت؛ رویکردی که راس هریسون، پژوهشگر ارشد اندیشکده خاورمیانه، آن را این‌گونه توصیف می‌کند: «دغدغه اصلی او به جا گذاشتن اثری پررنگ بر جهان است، حتی اگر این اثر لزوماً مثبت نباشد.»