به گزارش اطلاعات آنلاین به نقل از کریستین ساینس مانیتور، طرح‌های پهپاد شاهد-۱۳۶ که ایران در اواخر سال ۲۰۲۲ با روسیه به اشتراک گذاشت و انواع ارتقایافته آن که در مسکو به تولید انبوه رسید، جنگ روسیه علیه اوکراین را متحول کرد. در ماه اوت، روسیه ۲۸۰۰ پهپاد جت را به پرواز درآورد که سرعت زیاد، سرنگونی آنها را نسبت به نسخه‌های قبلی دشوارتر می‌کرد.
همزمان با تلافی ایران در برابر حمله مشترک آمریکا و اسرائیل، اطلاعات ماهواره‌ای مخفی روسیه به موشک‌ها و پهپادهای ایران کمک کرد تا ضربات مخربی را به رادارها و پایگاه‌های نظامی گران‌قیمت آمریکا در سراسر خاورمیانه وارد کنند. پنتاگون تنها ۳.۷ میلیارد دلار «خسارت تجهیزات» و «صدها ساختمان» را در حمله‌های ایران گزارش کرده است.
به گفته تحلیلگران، روابط روسیه و ایران که تا حدودی ناشی از خصومت مشترک با نظم بین‌المللی به رهبری ایالات متحده است، اکنون به یک همکاری تمام‌عیار تبدیل شده است. زمینه‌های همکاری از هوش مصنوعی و امنیت سایبری گرفته تا شبکه‌های پیشرفته برای فرار از تحریم‌ها و پشتیبانی فنی روسیه از موتورهای موشک کروز مافوق صوت ایران که کشتی‌های جنگی ایالات متحده را بهتر هدف قرار می‌دهند، متغیر است.
این رابطه در سال ۲۰۱۵ در سوریه ریشه دواند، زمانی که ایران روسیه را متقاعد کرد تا برای نجات بشار اسد، حاکن وقت روسیه در زمان جنگ، مداخله نظامی کند. امروز این رابطه در حال ایجاد یک پویایی «برد-برد» برای هر دو طرف است که به طور چشمگیری بر جنگ‌هایی که آنها در آن می‌جنگند تأثیر می‌گذارد.
نیکول گراجوسکی، استادیار دانشگاه علوم سیاسی در پاریس و عضو مرکز بلفر دانشکده هاروارد کندی، می‌گوید: «گزینه‌ها و پتانسیل‌های زیادی برای این رابطه وجود دارد. آسمان حد نهایی است.» او به چند نکته از همکاری نزدیک، از ادغام اطلاعاتی گرفته تا پشتیبانی فنی از سامانه‌های تسلیحاتی پیشرفته، اشاره می‌کند.
دکتر گراجوسکی، نویسنده کتاب «روسیه و ایران: شرکایی در مبارزه از سوریه تا اوکراین»، می‌گوید: «آنها هم به دلیل خصومت مشترکشان با نظم بین‌المللی به رهبری ایالات متحده و هم به دلیل عوامل داخلی، به هم نزدیک می‌شوند. بین ساختار این حکومت‌ها، از نظر دستگاه‌های امنیتی داخلی و رهبری‌شان، اشتراکات زیادی وجود دارد و هر دو خود را اهداف همیشگی غرب می‌دانند. جنگ در اوکراین و جنگ جاری با ایران نیز به دلیل گسترش فناوری بین این دو و درس‌هایی که هر دو از یکدیگر در میدان نبرد آموخته‌اند، به آنها منطق بیشتری برای همکاری داده است.»
روابط در گذشته پرتنش بوده است، مانند ساخت نیروگاه هسته‌ای ایران در بوشهر توسط روسیه که از سال ۱۹۹۵ تا تکمیل آن در سال ۲۰۰۷ شاهد افزایش هزینه‌ها و سال‌ها تأخیر بود که مقامات ایرانی اغلب آن را به بازی روسیه تحت فشار غرب نسبت می‌دادند.
روسیه همچنین در سال ۲۰۱۰ به همراه سایر اعضای شورای امنیت سازمان ملل متحد به تحریم ایران رأی داد، گرچه بعداً نقش کلیدی در حمایت از توافق هسته‌ای ۲۰۱۵ ایران با قدرت‌های جهانی ایفا کرد - توافقی که دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، در سال ۲۰۱۸ یکجانبه ایالات متحده را از آن خارج کرد، با وجود پایبندی ایران به مفاد آن.
نه روسیه نه ایران آشکارا درباره جزئیات عمق همکاری‌هایشان صحبت نکرده‌اند. طبق گزارش ماه گذشته فایننشال تایمز، از سال ۲۰۲۳، یک برنامه مخفی چند ساله، به اشتراک‌گذاری فناوری روسیه برای توسعه یک موشک کروز مافوق صوت ایرانی با سامانه پیشران رمجت بوده است. این روزنامه گزارش داد که هدف آن «توسعه یک کلاس جدید از سلاح‌ها با قابلیت تهدید ناوهای هواپیمابر و سایر کشتی‌های جنگی ایالات متحده» بوده است.
طبق مکاتبات فاش شده، مسکو طراحان ارشد موشک و موتور رمجت را به تهران فرستاده و نمونه‌های اولیه در برنامه‌ای که در طول تابستان ادامه داشته، آزمایش شده‌اند. اطلاعات دقیق و به موقعی نیز از روسیه به ایران رسیده است. در یک گزارش مفصل، سی‌ان‌ان داده‌های مداری را ردیابی کرد تا دریابد که پس از اولین حمله ایالات متحده و اسرائیل به ایران در اواخر فوریه، ۱۴ ماهواره جاسوسی روسی مسیرهای خاصی را برای جمع‌آوری اطلاعات در مورد پایگاه هوایی شاهزاده سلطان که توسط نیروهای آمریکایی در عربستان سعودی استفاده می‌شود، طی کرده‌اند.
دو روز بعد، در ماه مارس، ایران با ضربات مستقیم، یک سکوی رادار آواکس - هواپیمایی با قیمت ۵۰۰ میلیون دلار - را منهدم کرد. سی‌ان‌ان به نقل از کارشناسان می‌گوید که دستیابی به چنین دقتی برای ایران بدون «نقش حیاتی» اطلاعات جغرافیایی-فضایی روسیه «تقریباً غیرممکن» خواهد بود.
مقامات ایرانی مدت‌هاست اهمیت روابط نظامی با روسیه را کم‌اهمیت جلوه داده یا آن را انکار کرده‌اند. اما در هفته‌های اخیر، رسانه‌های مرتبط با سپاه پاسداران انقلاب اسلامی - که نیروی قدس آن سال‌ها بر عملیات مشترک با روسیه در سوریه نظارت داشت - آشکارا به کمک روسیه اذعان کردند.
بر اساس یک سند ۴۴ صفحه‌ای روسی که ماه گذشته توسط فاکس نیوز دیجیتال شرح داده شد، وسعت همکاری روسیه و ایران به معنای ادغام پیوندهای سطح بالای دولتی و نهادی برای ایجاد کانال‌های مالی امن، با برنامه‌های گسترده برای تأمین قطعات هواپیما و ایجاد پروژه‌های انرژی و حمل و نقل است.
ولادیمیر پوتین، رئیس جمهوری روسیه، در دیدار اخیر خود با مسعود پزشکیان، رئیس جمهوری ایران، از «شجاعت» ایران تمجید کرد. پوتین گفت: «در این دوره دشوار [جنگ ایالات متحده]، ما در تلاشیم تا کمکی را که نیاز دارید به شما ارائه دهیم.»
این شامل پشتیبانی کلیدی از ایران در میدان نبرد - و درس‌هایی از حملات پهپادی و موشکی که از تجربه روسیه در اوکراین آموخته شده - در ازای استفاده روسیه از پهپادهای شاهد ایران که بازی را تغییر می‌دهند، هم می‌شود. دکتر گراجوسکی می‌گوید: «ایران این تلاش هماهنگ را داشت تا ابتدا اهداف با ارزش بالا، حداقل مربوط به رادار و نظارت را هدف قرار دهد و این حداقل در مراحل اولیه کارزار ایران بسیار مؤثر بود، زیرا در آن زمان برخی قابلیت‌های ایالات متحده را کور یا مختل کرد.»
شمـا اولیـن نفـر هستـید کـه نظـر خـود را ثبـت مـی کنیـد.
🗩ثبـت نظر: