به گزارش ایلنا، حمید گودرزی با اشاره به اینکه این روز نماد استقلال، خوداتکایی و حضور فعال افراد نابینا و کم‌بینا در جامعه است، اظهار کرد: روز جهانی عصای سفید فرصتی برای بازخوانی مسئولیت‌های اجتماعی در قبال افراد دارای معلولیت بینایی و تأکید بر این حقیقت است که محدودیت بینایی نباید به محرومیت از آموزش، اشتغال، خدمات شهری و مشارکت اجتماعی منجر شود.
وی افزود: عصای سفید تنها وسیله‌ای برای حرکت و جهت‌یابی نیست، بلکه نمادی از استقلال، حق انتخاب، حضور ایمن در جامعه و مطالبه دسترسی برابر به فرصت‌های زندگی است. تحقق این حقوق مستلزم آن است که در کنار ارائه خدمات تخصصی توانبخشی، موانع محیطی و نگرشی نیز برطرف شوند و همه دستگاه‌ها و بخش‌های جامعه در مسیر ایجاد محیطی فراگیر و دسترس‌پذیر مسئولانه عمل کنند.
فارس؛ دارای ۲۱ هزار و ۶۹۲ نفر با معلولیت بینایی
مدیرکل بهزیستی فارس با اشاره به آمار افراد دارای معلولیت بینایی در استان بیان کرد: بر اساس اطلاعات پرونده‌های کمیسیون پزشکی توانبخشی، ۲۱ هزار و ۶۹۲ نفر در فارس دارای معلولیت بینایی هستند که از این تعداد، ۱۴ هزار و ۵۵ نفر مرد و ۷ هزار و ۶۳۷ نفر زن هستند.
گودرزی ادامه داد: از نظر شدت معلولیت، ۸ هزار و ۷۸۲ نفر در گروه معلولیت خفیف، ۵ هزار و ۱۶۰ نفر در گروه متوسط، ۵ هزار و ۹۴۱ نفر در گروه شدید و یک‌هزار و ۸۰۹ نفر در گروه خیلی شدید قرار دارند. این آمار بیانگر ضرورت توجه به تفاوت نیازهای افراد و طراحی خدمات متناسب با شرایط، توانایی‌ها و سطح استقلال هر فرد است.
وی با تأکید بر اینکه افراد نابینا و کم‌بینا از ظرفیت‌های ارزشمند علمی، فرهنگی، هنری، ورزشی و حرفه‌ای برخوردارند، گفت: نگاه به این افراد باید از چارچوب محدودیت‌های جسمی فراتر رود و بر توانمندی‌ها، استعدادها و فرصت‌های رشد و مشارکت آنان متمرکز شود. جامعه زمانی به عدالت نزدیک‌تر می‌شود که شرایط شکوفایی استعدادها برای همه شهروندان فراهم باشد.
مدیرکل بهزیستی فارس با اشاره به اهمیت پیشگیری از معلولیت‌ها اظهار کرد: بخشی از اختلالات بینایی با غربالگری به‌موقع، آموزش، آگاهی‌بخشی و دسترسی مناسب به خدمات سلامت قابل شناسایی زودهنگام است و مداخله به‌هنگام می‌تواند از تشدید برخی مشکلات و پیامدهای ناشی از آن جلوگیری کند.
وی افزود: برنامه کشوری پیشگیری از تنبلی چشم کودکان سه تا شش سال، یکی از برنامه‌های مهم سازمان بهزیستی است که با همکاری آموزش‌وپرورش و استفاده از غربالگران آموزش‌دیده اجرا می‌شود. در سال ۱۴۰۴، تعداد ۱۶۰ هزار کودک از نظر بینایی غربال شدند که در ۸ هزار و ۳۱۱ مورد، انواع اختلالات بینایی و در ۸۴۸ مورد، تنبلی چشم شناسایی شد و کودکان نیازمند برای دریافت خدمات درمانی ارجاع شدند.
گودرزی با اشاره به نقش آگاهی‌بخشی در پیشگیری از معلولیت‌ها بیان کرد: در سال ۱۴۰۴، تعداد ۴۹ هزار و ۳۱۵ نفر از مددجویان تحت پوشش برنامه‌های آموزشی پیشگیری از معلولیت‌ها قرار گرفتند و ۷ هزار و ۵۰۰ سالمند نیز آموزش‌های مرتبط را دریافت کردند. همچنین ۱۸ مرکز دولتی و غیردولتی مشاوره ژنتیک در استان به ارائه خدمات مشغول‌اند و در سال گذشته ۱۴ هزار و ۶۷۰ نفر به مراکز مشاوره ژنتیک مراجعه کرده‌اند.
وی خاطرنشان کرد: تشخیص به‌موقع، ارجاع صحیح و قرارگرفتن افراد در چرخه دریافت خدمات تخصصی، زمینه بهره‌مندی مؤثرتر از امکانات توانبخشی و ارتقای کیفیت زندگی افراد دارای اختلالات بینایی را فراهم می‌کند.
توانبخشی؛ مسیری برای افزایش استقلال و کیفیت زندگی
مدیرکل بهزیستی فارس با تشریح خدمات توانبخشی ارائه‌شده به افراد نابینا و کم‌بینا گفت: توانمندسازی این افراد نیازمند مجموعه‌ای پیوسته از خدمات آموزشی، روان‌شناختی، اجتماعی و حرفه‌ای است؛ خدماتی که باید متناسب با نیازهای فردی و از سنین پایین آغاز شوند و در مراحل مختلف زندگی ادامه یابند.
وی افزود: آموزش مهارت‌های زندگی روزمره، تحرک و جهت‌یابی، بریل‌آموزی، پرورش حواس جایگزین، استفاده از فناوری‌های کمکی و نرم‌افزارهای گویا، تقویت اعتمادبه‌نفس و ارائه مشاوره به خانواده‌ها از جمله خدماتی است که در مسیر افزایش استقلال افراد دارای معلولیت بینایی ارائه می‌شود.
گودرزی با اشاره به فعالیت مرکز روزانه آموزشی و توانبخشی ویژه افراد نابینا و کم‌بینا در استان گفت: این مرکز با ظرفیت ارائه خدمات به ۶۰ توانخواه، خدمات تخصصی آموزشی و توانبخشی را با مشارکت بخش غیردولتی ارائه می‌کند. همچنین از سال ۱۴۰۴، کودکان بهره‌مند از خدمات این مراکز از پوشش کامل یارانه برخوردار شده‌اند و کمک‌هزینه ماهانه به ازای هر کودک، متناسب با درجه ارزشیابی مرکز، بین ۷ میلیون و ۶۰۰ هزار تا ۸ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان تعیین شده است.
وی اضافه کرد: در کنار خدمات مراکز روزانه، ارائه خدمات توانبخشی در منزل به هشت نفر از افراد دارای معلولیت بینایی همراه با سایر معلولیت‌ها و بهره‌مندی یک نفر از خدمات خانه‌های توانبخشی نیز در استان گزارش شده است. این خدمات با هدف پاسخ‌گویی به نیازهای متفاوت افراد و تسهیل دسترسی آنان به حمایت‌های تخصصی دنبال می‌شود.
تأمین تجهیزات کمک‌توانبخشی و توسعه دسترسی به فناوری
مدیرکل بهزیستی فارس، تأمین وسایل کمک‌توانبخشی را یکی از مؤلفه‌های مهم ارتقای استقلال افراد نابینا و کم‌بینا دانست و اظهار کرد: دسترسی به تجهیزات متناسب با نیاز هر فرد می‌تواند در تحرک، ارتباط، یادگیری، فعالیت‌های روزمره و حضور مؤثرتر در محیط‌های آموزشی و اجتماعی نقش تعیین‌کننده‌ای داشته باشد.
وی ادامه داد: عصای سفید، ساعت‌های گویا و بریل، ذره‌بین، تجهیزات درشت‌نمایی دیجیتال، نمایشگر بریل، دستگاه‌های ضبط و پخش، رایانه، تبلت و نرم‌افزارهای ویژه از جمله امکاناتی هستند که بر اساس نیازسنجی و ضوابط مربوط در برنامه‌های حمایتی مورد توجه قرار می‌گیرند.
بر اساس آمار اعلام‌شده از عملکرد سال ۱۴۰۴، تعداد یک‌هزار و ۲۴۳ قلم وسیله کمک‌توانبخشی در گروه‌های مختلف مرتبط با آسیب بینایی تأمین شده است؛ اقدامی که در کنار آموزش نحوه استفاده از تجهیزات، می‌تواند زمینه افزایش استقلال فردی و تسهیل حضور اجتماعی افراد را فراهم کند.
گودرزی همچنین به اهمیت تولید منابع آموزشی دسترس‌پذیر اشاره کرد و گفت: تولید و توزیع کتاب‌های گویا و بریل و برگزاری دوره‌های آموزشی برای افراد نابینا و کم‌بینا، از جمله اقداماتی است که با هدف ارتقای سطح دانش و تسهیل دسترسی این افراد به منابع علمی و فرهنگی دنبال می‌شود.
آموزش، تحصیل و اشتغال؛ حق برابر برای همه
مدیرکل بهزیستی فارس با تأکید بر اینکه دسترسی به آموزش و اشتغال مناسب از ارکان اصلی توانمندسازی است، بیان کرد: افراد نابینا و کم‌بینا باید بتوانند بدون مواجهه با موانع غیرضروری، مسیر تحصیل، کسب مهارت، ورود به بازار کار و پیشرفت حرفه‌ای را طی کنند. تحقق این هدف، علاوه بر حمایت‌های سازمان بهزیستی، به همکاری دانشگاه‌ها، دستگاه‌های اجرایی، کارفرمایان و تشکل‌های تخصصی نیاز دارد.
وی افزود: در سال ۱۴۰۴، تعداد ۴۷۳ دانش‌آموز دارای معلولیت بینایی از کمک‌هزینه تحصیلی بهره‌مند شدند و در نیمسال نخست سال تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۴ نیز اطلاعات ۲۳۱ دانشجوی دارای معلولیت بینایی برای بهره‌مندی از خدمات حمایتی مرتبط با تحصیل و شهریه ثبت شده است.
گودرزی ادامه داد: تسهیل شرایط شرکت در آزمون‌های سراسری، فراهم‌کردن امکانات متناسب با نیاز داوطلبان نابینا و کم‌بینا، تأمین منابع آموزشی گویا و بریل و ارائه مشاوره‌های تحصیلی و روان‌شناختی از جمله اقداماتی است که می‌تواند به تحقق عدالت آموزشی کمک کند.
وی با اشاره به اقدامات حوزه اشتغال گفت: در سال ۱۴۰۴، تعداد ۲ هزار و ۹۰ نفر از افراد نابینا و کم‌بینا از خدمات تخصصی اشتغال و کارآفرینی بهره‌مند شدند. این حمایت‌ها شامل تسهیلات خوداشتغالی و کارفرمایی، پرداخت حق بیمه سهم کارفرما و خویش‌فرما، کمک‌هزینه ارتقای کارایی و خدمات مراکز پشتیبانی شغلی است.
مدیرکل بهزیستی فارس تأکید کرد: توانمندی افراد دارای معلولیت بینایی زمانی به فرصت واقعی تبدیل می‌شود که زمینه اشتغال پایدار، دسترسی به محیط کار مناسب و پذیرش اجتماعی فراهم باشد. ازاین‌رو، مقابله با نگرش‌های تبعیض‌آمیز و توجه به شایستگی‌های حرفه‌ای افراد باید در کنار برنامه‌های حمایتی مورد توجه قرار گیرد.
هنر و مشارکت اجتماعی؛ فرصتی برای شکوفایی استعدادها
گودرزی با اشاره به نقش فعالیت‌های فرهنگی و هنری در افزایش اعتمادبه‌نفس و تقویت مشارکت اجتماعی افراد دارای معلولیت بینایی اظهار کرد: هنر می‌تواند بستری مؤثر برای بیان توانایی‌ها، تعامل اجتماعی و حضور فعال افراد نابینا و کم‌بینا در جامعه باشد.
وی افزود: خدمات هنردرمانی، نمایش‌درمانی و موسیقی‌درمانی، حمایت از حضور هنرمندان در جشنواره‌ها و نمایشگاه‌ها و فراهم‌کردن زمینه فعالیت در رشته‌هایی مانند سفالگری، مجسمه‌سازی و دیگر هنرهای دستی، از ظرفیت‌هایی است که می‌تواند به توسعه توانمندی‌های فردی و حرفه‌ای این افراد کمک کند.
به گفته وی، در مناطق روستایی استان نیز ۱۰ پایگاه هنر، بستر ارائه خدمات توانبخشی هنری را فراهم کرده‌اند و خدمات سیار در روستاهای اقماری و محل زندگی افراد نیز با هدف تسهیل دسترسی و گسترش پوشش خدمات انجام می‌شود.
مدیرکل بهزیستی فارس همچنین به نقش توانبخشی مبتنی بر جامعه اشاره کرد و گفت: در این رویکرد، ظرفیت خانواده‌ها، گروه‌های محلی، تسهیلگران، سازمان‌های مردم‌نهاد و نهادهای اجتماعی برای حمایت از افراد دارای معلولیت به کار گرفته می‌شود. در استان فارس، ۵ هزار و ۸۸۴ نفر از افراد دارای آسیب بینایی در چارچوب این برنامه از خدمات مرتبط با سلامت، آموزش، معیشت، فعالیت‌های اجتماعی و توانمندسازی بهره‌مند می‌شوند.
گودرزی با بیان اینکه مناسب‌سازی محیط شهری از پیش‌شرط‌های استقلال و حضور ایمن افراد نابینا و کم‌بینا است، اظهار کرد: پیاده‌روهای ایمن و قابل عبور، مسیرهای هدایت‌کننده استاندارد، دسترسی مناسب به حمل‌ونقل عمومی، تسهیل استفاده از خدمات اداری و آموزشی و توسعه اطلاعات و خدمات دیجیتال دسترس‌پذیر، از جمله اقداماتی هستند که می‌توانند کیفیت زندگی این افراد را بهبود بخشند.
وی افزود: مناسب‌سازی نباید صرفاً به ایجاد امکانات فیزیکی محدود شود، بلکه لازم است در طراحی و اجرای پروژه‌های شهری، ارائه خدمات عمومی و برنامه‌ریزی‌های اجتماعی، نیازهای افراد دارای معلولیت بینایی از ابتدا مورد توجه قرار گیرد. آموزش شهروندان درباره شیوه صحیح تعامل و کمک‌رسانی به افراد نابینا و کم‌بینا نیز در کنار رعایت حقوق و استقلال آنان اهمیت فراوانی دارد.
مدیرکل بهزیستی فارس تأکید کرد: تحقق شهر دسترس‌پذیر، مسئولیتی مشترک میان دستگاه‌های اجرایی، شهرداری‌ها، نهادهای خدمات‌رسان، بخش خصوصی و شهروندان است و بهزیستی نیز در چارچوب وظایف خود، پیگیری حقوق افراد دارای معلولیت و توسعه همکاری‌های بین‌بخشی را دنبال می‌کند.
شمـا اولیـن نفـر هستـید کـه نظـر خـود را ثبـت مـی کنیـد.
🗩ثبـت نظر: