انتقال دانش فنی به جای صادرات محصول‌محور در همکاری‌های اقتصادی با آفریقا

به گزارش خبرنگار ایلنا، اکبر خسروی‌نژاد، دستیار وزیر و مدیرکل آفریقای وزارت امور خارجه امروز (شنبه ۹ آبان ۱۴۰۵) در نشست ملی کشاورزی ایران و آفریقا گفت: ظرفیت‌های کشاورزی کشور در بخش‌های مختلفی از جمله مراکز تحقیقاتی، شرکت‌های تولیدکننده بذر، فناوری‌های آبیاری، صنایع غذایی، دام و طیور و شرکت‌های دانش‌بنیان پراکنده است.

وی، هدف از برگزاری این نشست را شناسایی و تجمیع این ظرفیت‌ها و پیوند دادن آن‌ها با نیازهای مشخص کشورهای آفریقایی در قالب بسته‌های همکاری قابل ارائه معرفی کرد و گفت: قاره آفریقا با جمعیتی جوان و چشم‌اندازهای توسعه‌ای گسترده، با وجود برخورداری از اراضی وسیع قابل کشت، همچنان سالانه حدود ۶۵ تا ۷۰ میلیارد دلار مواد غذایی وارد می‌کند. از سوی دیگر، اتحادیه آفریقا در برنامه توسعه‌ای خود تا سال ۲۰۶۳، بر تحول نظام‌های کشاورزی و تقویت زنجیره‌های ارزش در این قاره تأکید کرده است. همچنین ایجاد منطقه تجارت آزاد قاره آفریقا، فرصت‌های گسترده‌تری برای توسعه تولید، فناوری و تجارت فراهم می‌کند.

خسروی‌نژاد با اشاره به فرصت‌های قابل توجه برای حضور شرکت‌های ایرانی در بازار آفریقا، گفت: افزایش ارزش افزوده در داخل کشورهای آفریقایی، توسعه فناوری‌های نوین، مدیریت منابع آب، تولید بذرهای مقاوم به خشکی، تأمین نهاده‌های کشاورزی، ماشین‌آلات سبک، صنایع غذایی، واکسن و خدمات دامپزشکی، خدمات فنی و مهندسی و فناوری‌های نوین از جمله حوزه‌های دارای اولویت برای همکاری با این کشورها به شمار می‌روند.

وی ادامه داد: برخورداری از تجربه و توانمندی به‌تنهایی به معنای داشتن موقعیت رقابتی در بازار آفریقا نیست. کیفیت محصولات، قیمت تمام‌شده، امکان تأمین مستمر، خدمات پس از فروش و سازگاری با شرایط و نیازهای هر کشور باید از سوی متخصصان و فعالان اقتصادی مورد بررسی قرار گیرد.

دستیار وزیر امور خارجه با اشاره به لزوم تغییر رویکرد در همکاری‌های اقتصادی با آفریقا گفت: باید از نگاه صرفاً محصول‌محور فاصله بگیریم و به سمت انتقال دانش فنی، آموزش‌های فنی و حرفه‌ای، همکاری‌های مهندسی، مشارکت در ساخت و بهره‌برداری حرکت کنیم. این رویکرد می‌تواند ضمن ایجاد اشتغال و تقویت توان تولیدی کشورهای شریک آفریقایی، برای بنگاه‌های ایرانی نیز منافع اقتصادی پایدار به همراه داشته باشد.

خسروی‌نژاد افزود: باید از خود بپرسیم آیا پیشنهادهای ما بر اساس نیازهای واقعی شرکای آفریقایی طراحی شده یا صرفاً از ظرفیت‌هایی که در اختیار داریم آغاز می‌شود؟ آیا همکاری‌های شکل‌گرفته به ارائه راه‌حل‌های مشخص برای اقتصاد کشورهای میزبان منجر شده یا در نهایت به یک معامله مقطعی محدود مانده است؟ همچنین باید بررسی کنیم چه تعداد از تفاهم‌نامه‌ها و قراردادهای امضاشده به مرحله اجرا رسیده و نتایج ملموس اقتصادی داشته‌اند.

وی تأکید کرد: میزان موفقیت همکاری‌ها باید بر اساس نتایج اقتصادی قابل سنجش ارزیابی شود، نه صرفاً تعداد قراردادها و تفاهم‌نامه‌های امضاشده. بنابراین انتظار می‌رود شرکت‌کنندگان در این نشست علاوه بر معرفی ظرفیت‌های خود، با نگاهی آسیب‌شناسانه و مبتنی بر مزیت‌های اقتصادی جمهوری اسلامی ایران و نیازهای کشورهای آفریقایی، زمینه شکل‌گیری همکاری‌های مؤثرتر را فراهم کنند.

مدیرکل آفریقای وزارت امور خارجه گفت: وزارت امور خارجه از طریق نمایندگی‌های جمهوری اسلامی ایران در کشورهای آفریقایی، کمیسیون‌های مشترک و برگزاری نشست‌های تخصصی، آماده است در شناسایی فرصت‌ها، معرفی شرکای معتبر و تسهیل ارتباطات میان فعالان اقتصادی دو طرف نقش‌آفرینی کند.

خسروی‌نژاد خاطرنشان کرد: نشست ملی کشاورزی ایران و آفریقا فرصتی برای شناسایی دقیق ظرفیت‌های کشور، اتصال آن‌ها به نیازهای واقعی بازارهای آفریقایی و شکل‌دهی به همکاری‌های پایدار است و می‌تواند گامی ارزشمند در مسیر تحقق دیپلماسی اقتصادی جمهوری اسلامی ایران باشد.