هوادار پوتین و مخالف کمک به اوکراین؛ نخستین رئیس‌ جمهوری زنِ تاریخ بلغارستان انتخاب شد

به گزارش اطلاعات آنلاین، کمیسیون مرکزی انتخابات روز دوشنبه و پس از شمارش تمامی آرا اعلام کرد که یوتووا ۵۷.۶ درصد آرا را کسب کرده، در حالی که آندری گیوروف، نامزد اپوزیسیون لیبرال و طرفدار غرب، ۳۹.۵ درصد آرا را به دست آورده است. گیوروف با پذیرش شکست گفت: «شهروندان بلغارستان این‌گونه رأی داده‌اند» و افزود که نتایج باید همان‌طور که هستند، پذیرفته شوند.

یوتووا پس از رأی‌گیری گفت: «من به اجماع ملی از طریق گفتگو، به نهادهایی که در خدمت شهروندان هستند، و به دولتی قدرتمند با سیاست خارجی مستقل در اروپایی قوی، رأی دادم.»

اورسولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، ضمن تبریک به یوتووا، ابراز امیدواری کرد که همکاری‌ها با او در حوزه‌های امنیت و دفاع، رقابت‌پذیری و استقلال انرژی ادامه یابد. فون در لاین در پستی در شبکه اجتماعی «ایکس» نوشت: «برای بلغارستانی قوی در اروپایی قوی.»

این انتخابات نخستین آزمون بزرگ برای حزب «بلغارستانِ مترقی» (به رهبری نخست‌وزیر رومن رادف) محسوب می‌شد؛ حزبی که به روسیه گرایش دارد و از یوتووا حمایت کرده بود. در انتخابات پارلمانی ماه آوریل، این حزب موفق به کسب ۱۳۱ کرسی از مجموع ۲۴۰ کرسی پارلمان شد و اکثریت مطلق را به دست آورد.

ناظران معتقدند پیروزی یوتووا باعث می‌شود مقام ریاست‌جمهوری همچنان در اختیار اکثریت حاکم باقی بماند. به گفته آنان، چنین تمرکز قدرتی ممکن است مانع از اعمال مؤثرِ سازوکارهای نظارتی (نظام توازن و کنترل) بر تصمیم‌گیری‌های سیاسی توسط نهادهای مختلف شود.

یوتووا و رادف هر دو خواستار یافتن راه‌حلی دیپلماتیک برای پایان دادن به جنگ در اوکراین شده‌اند، اما در خصوص احتمال دخالت روسیه در حملات پهپادی در منطقه دریای سیاه، موضعی مبهم و غیرشفاف اتخاذ کرده‌اند.

یوتووا با تداوم کمک‌های نظامی بلغارستان به اوکراین مخالفت کرده و بارها تأکید داشته که این مناقشه راه‌حل نظامی ندارد؛ او همچنین خواستار تشکیل «ائتلافی برای صلح» با تمرکز بر دیپلماسی شده است. یوتووا، ۶۲ ساله، در ماه ژانویه - زمانی که رادف برای نامزدی در انتخابات پارلمانی از سمت خود کناره‌گیری کرد - عهده‌دار ریاست‌جمهوری شد و اکنون به دنبال کسب مشروعیت از طریق انتخاب مستقیم توسط مردم بود.

انتظار می‌رود او سیاست رادف را مبنی بر حفظ مسیر اروپایی بلغارستان، در کنار حمایت از بهبود روابط با روسیه و لغو تحریم‌ها، ادامه دهد. فعالیت حرفه‌ای یوتووا در دهه ۱۹۹۰ به عنوان روزنامه‌نگار تلویزیونی آغاز شد. او بعدها وارد عرصه سیاست شد و با فهرست انتخاباتی حزب سوسیالیست، به پارلمان ملی و سپس پارلمان اروپا راه یافت. در سال‌های ۲۰۱۶ و ۲۰۲۱، او به عنوان معاون رئیس‌جمهور در کنار رادف انتخاب شد.

این کشورِ واقع در منطقه بالکان، سال ۲۰۰۴ به ناتو و سال ۲۰۰۷ به اتحادیه اروپا پیوست. گرچه در میان احزاب پارلمانی اجماعی گسترده پیرامون مسیر غرب‌گرایانه کشور وجود دارد، اما وجود گرایش‌های گسترده به نفوذ روسیه - که ریشه در پیوندهای تاریخی و فرهنگی سنتی با این کشور دارد - جامعه را دچار دودستگی کرده است؛ به‌ویژه از زمان آغاز تهاجم تمام‌عیار مسکو به اوکراین.

مقام ریاست‌جمهوری در بلغارستان عمدتاً جنبه تشریفاتی دارد. با اینکه رئیس کشور فاقد اختیارات اجرایی است و تمامی سیاست‌های کلان باید به تأیید پارلمان برسند، اما انتخاب مستقیم توسط مردم، اقتدار سیاسی بیشتری به رئیس‌ جمهوری می‌بخشد که فرماندهی نیروهای مسلح را بر عهده دارد و می‌تواند مصوبات پارلمان را وتو و معاهدات بین‌المللی را امضا و سفرا را منصوب کند.

رؤسای جمهور در بلغارستان برای یک دوره پنج‌ساله انتخاب می‌شوند و نمی‌توانند بیش از دو دوره در این سمت باقی بمانند. انتظار می‌رود مراسم تحلیف یوتووا در تاریخ ۲۲ ژانویه برگزار شود.