دانشمندان با استفاده از ماهواره‌های استارلینک، جو فوقانی زمین را به صورت دقیق اسکن کردند

گروهی از پژوهشگران در اقدامی نوآورانه، راهکار هوشمندانه‌ای برای نقشه‌برداری از بخشی از جو فوقانی زمین یافته‌اند که مشاهده و بررسی آن همواره با دشواری‌های بسیاری همراه بوده است. این تیم تحقیقاتی با استفاده از داده‌های مداری حدود ۱۲۰۰ ماهواره شبکه «استارلینک» (Starlink)، موفق شدند تغییرات چگالی جوی را در ارتفاع تقریبی ۵۰۰ کیلومتری از سطح زمین بازسازی کنند.

اهمیت رصد جو فوقانی

جو فوقانی زمین، به‌ویژه در ارتفاعاتی که ماهواره‌ها در آن مستقر هستند، منطقه‌ای است که به دلیل شرایط خاص، رصد آن برای دانشمندان بسیار چالش‌برانگیز است. با این حال، درک دقیق تغییرات چگالی در این لایه برای پیش‌بینی دقیق مسیر حرکت ماهواره‌ها و زباله‌های فضایی حیاتی است. تغییرات چگالی جو می‌تواند باعث ایجاد «پسا» (Drag) شده و مسیر حرکت اشیاء در مدار را تغییر دهد.

جزئیات روش ابداعی

محققان با تحلیل داده‌های مربوط به موقعیت و حرکت ۱۲۰۰ ماهواره استارلینک، توانستند مدل‌های دقیقی از نوسانات چگالی جو در ارتفاع ۵۰۰ کیلومتری تهیه کنند. این روش به جای تکیه بر حسگرهای سنتی که محدودیت‌های خاص خود را دارند، از شبکه گسترده ماهواره‌های موجود در مدار به عنوان یک «اسکنر غول‌پیکر» بهره می‌برد.

کاربردهای عملی و کاهش خطرات فضایی

این رویکرد جدید می‌تواند دقت ردیابی ماهواره‌ها را به شکل قابل‌توجهی افزایش دهد. با توجه به افزایش روزافزون تعداد ماهواره‌ها در مدار زمین و شلوغ‌تر شدن فضای اطراف سیاره ما، خطر برخورد ماهواره‌ها با یکدیگر یا با زباله‌های فضایی به یک نگرانی جدی تبدیل شده است. این فناوری جدید با فراهم کردن داده‌های دقیق‌تر از وضعیت جوی، به اپراتورهای فضایی کمک می‌کند تا با دقت بیشتری مانورهای پیشگیرانه را انجام داده و از برخوردها جلوگیری کنند.

این پژوهش نشان می‌دهد که چگونه زیرساخت‌های تجاری فضایی، مانند شبکه استارلینک، می‌توانند فراتر از هدف اولیه خود، به ابزاری ارزشمند برای پیشبرد دانش علمی و ایمنی در فضا تبدیل شوند.