پیش دیابت: تشخیص، عوامل خطر و راه‌های کنترل

عصرایران- پیش دیابت وضعیتی است که در آن میزان قند خون بالاتر از حد طبیعی قرار دارد، اما هنوز به محدوده تشخیصی دیابت نرسیده است. این وضعیت می تواند سال ها بدون علامت باقی بماند، اما شناسایی به موقع آن فرصت مناسبی برای پیشگیری یا به تاخیر انداختن دیابت نوع 2 فراهم می کند.

پیش دیابت چگونه تشخیص داده می شود؟

تشخیص پیش دیابت با آزمایش خون انجام می شود. سه معیار اصلی برای شناسایی این وضعیت عبارتند از:

قند خون ناشتا بین 100 تا 125 میلی گرم در دسی لیتر

هموگلوبین A1C بین 5.7 تا 6.4 درصد

قند خون دو ساعت پس از آزمایش تحمل گلوکز بین 140 تا 199 میلی گرم در دسی لیتر

آزمایش A1C میانگین قند خون در حدود سه ماه گذشته را نشان می دهد، در حالی که آزمایش قند ناشتا وضعیت قند خون را در زمان نمونه گیری مشخص می کند.

چه کسانی بیشتر در معرض پیش دیابت هستند؟

برخی عوامل احتمال ابتلا به پیش دیابت را افزایش می دهند:

اضافه وزن و چاقی، به ویژه تجمع چربی در ناحیه شکم

سابقه خانوادگی دیابت نوع 2

کم تحرکی و نداشتن فعالیت بدنی منظم

فشار خون بالا

سابقه دیابت بارداری

ابتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک

افزایش سن، به ویژه پس از 45 سالگی

6 نشانه و علامت احتمالی

پیش دیابت معمولا نشانه مشخصی ندارد و بسیاری از افراد بدون انجام آزمایش خون از ابتلای خود آگاه نمی شوند. با این حال، برخی تغییرات می توانند احتمال مقاومت به انسولین یا افزایش قند خون را مطرح کنند:

تیرگی پوست: تیره و ضخیم شدن پوست پشت گردن، زیربغل و کشاله ران که آکانتوز نیگریکانس نام دارد، می تواند با مقاومت به انسولین ارتباط داشته باشد.

تشنگی غیرعادی: تشنگی مداوم ممکن است نشانه افزایش قابل توجه قند خون باشد.

تکرر ادرار: دفع مکرر ادرار، به ویژه در طول شب، می تواند با بالا رفتن قند خون ارتباط داشته باشد.

خستگی مداوم: احساس خستگی و کمبود انرژی ممکن است در افراد دارای اختلال قند خون دیده شود.

تاری دید: نوسان قند خون می تواند بر میزان مایعات و شکل عدسی چشم تاثیر بگذارد و موجب تاری دید شود.

افزایش گرسنگی: گاهی اختلال در عملکرد انسولین و تنظیم قند خون با احساس گرسنگی بیشتر همراه است.

این علائم اختصاصی پیش دیابت نیستند و بعضی از آن ها بیشتر در دیابت آشکار دیده می شوند. برای تشخیص نمی توان به نشانه های ظاهری اکتفا کرد.

چگونه از پیشرفت پیش دیابت جلوگیری کنیم؟

تغییر سبک زندگی نقش مهمی در کاهش احتمال ابتلا به دیابت نوع 2 دارد.

در صورت اضافه وزن، کاهش حدود 5 تا 7 درصد از وزن بدن می تواند مفید باشد.

دست کم 150 دقیقه فعالیت بدنی با شدت متوسط مانند پیاده روی تند در هفته داشته باشید.

مصرف نوشیدنی های شیرین، شیرینی و کربوهیدرات های تصفیه شده را کاهش دهید.

سبزیجات، حبوبات، غلات کامل و میوه های کامل را در برنامه غذایی خود قرار دهید.

خواب کافی و منظم داشته باشید.

از مصرف دخانیات خودداری کنید.

پیش دیابت به معنای ابتلای قطعی به دیابت نیست و در بسیاری از افراد با اصلاح سبک زندگی می توان قند خون را به محدوده طبیعی بازگرداند یا پیشرفت بیماری را به تاخیر انداخت.

افرادی که عوامل خطر یا نتایج آزمایشگاهی مشکوک دارند، باید برای ارزیابی و تعیین زمان تکرار آزمایش با پزشک مشورت کنند. در صورت تشنگی شدید، تکرر ادرار یا تاری دید جدید نیز بررسی قند خون اهمیت دارد.