اختلاف نظر مدیران فناوری بر سر آینده هوش مصنوعی؛ زاکربرگ خوش‌بین است

مارک زاکربرگ، مدیرعامل متا، برخلاف شماری از مدیران برجسته صنعت فناوری، معتقد است خطرات هوش مصنوعی را می‌توان با روش‌های متداول مهندسی مدیریت کرد. این دیدگاه در حالی مطرح می‌شود که مدیران شرکت‌هایی مانند آنتروپیک و OpenAI بارها درباره پیامدهای توسعه سریع مدل‌های پیشرفته هوش مصنوعی هشدار داده‌اند. مارک زاکربرگ در مصاحبه‌ای با روزنامه بریتانیایی فایننشال تایمز، نگرانی‌ها درباره احتمال خارج شدن هوش مصنوعی از کنترل انسان را کم‌اهمیت دانست و تأکید کرد که این فناوری را می‌توان با سازوکارهای ایمنی و نظارتی متداول مدیریت کرد. او با رد این تصور که هوش مصنوعی باید مانند موجودی خودآگاه و دارای اراده مستقل در نظر گرفته شود، گفت: «من بیش از گذشته به این دیدگاه نزدیک شده‌ام که هوش مصنوعی فناوری‌ای است که می‌توان با تدابیر حفاظتی معمول مهندسی آن را مدیریت کرد.» این اظهارات نشان‌دهنده اختلاف دیدگاه میان مدیران بزرگ‌ترین شرکت‌های فناوری جهان درباره میزان خطرات هوش مصنوعی و سرعت مناسب توسعه آن است.

اختلاف زاکربرگ با مدیران OpenAI و آنتروپیک

دیدگاه مدیرعامل متا با مواضع داریو آمودی، مدیرعامل آنتروپیک، تفاوت قابل‌توجهی دارد. آمودی پیش‌تر در مطلبی که در وب‌سایت شرکت خود منتشر کرد، درباره توسعه شتاب‌زده مدل‌های پیشرفته هوش مصنوعی هشدار داده و خواستار احتیاط بیشتر در ساخت و عرضه این فناوری‌ها شده بود. نگرانی درباره خطرات احتمالی هوش مصنوعی تنها به آنتروپیک محدود نمی‌شود. سم آلتمن، مدیرعامل OpenAI، ساتیا نادلا، مدیرعامل مایکروسافت و ایلان ماسک، مدیرعامل اسپیس‌ایکس و از چهره‌های اصلی توسعه مدل هوش مصنوعی گروک، نیز درباره ضرورت توجه به مخاطرات این فناوری موضع‌گیری کرده‌اند. این نگرانی‌ها حتی در سطح نهادهای بین‌المللی نیز مطرح شده است. آمودی و آلتمن در نشستی مرتبط با شورای امنیت سازمان ملل متحد، در جریان مجمع عمومی اخیر این سازمان در نیویورک، درباره خطرات قابل‌توجه ناشی از پیشرفت هوش مصنوعی هشدار دادند. با این حال، زاکربرگ معتقد است نباید هوش مصنوعی را لزوماً به موجودی مستقل تشبیه کرد که ممکن است خارج از چارچوب‌های طراحی‌شده عمل کند.

دو دیدگاه متفاوت درباره آینده هوش مصنوعی

اختلاف میان مدیران سیلیکون‌ولی نشان می‌دهد که صنعت هوش مصنوعی درباره نحوه مدیریت پیشرفت سریع این فناوری به توافق نرسیده است. در یک سو، مدیرانی مانند آمودی و آلتمن بر ضرورت ارزیابی خطرات، توسعه تدابیر ایمنی و احتیاط در عرضه مدل‌های قدرتمند تأکید دارند. در سوی دیگر، زاکربرگ و جنسن هوانگ، مدیرعامل انویدیا، با رویکردهایی که به کند شدن روند پیشرفت هوش مصنوعی منجر شوند، موافق نیستند. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، نیز با محدودیت‌هایی که می‌توانند سرعت توسعه مدل‌های هوش مصنوعی را کاهش دهند، مخالفت کرده است. از نگاه او، چنین محدودیت‌هایی ممکن است به سود شرکت‌های چینی تمام شوند که برای رقابت با برتری فناوری آمریکا تلاش می‌کنند. به گزارش ایتنا به نقل از فایننشال تایمز، زاکربرگ نقش مهمی در توافق اخیر کاخ سفید درباره هوش مصنوعی داشته است؛ توافقی که بر اصول اولیه خودتنظیمی شرکت‌های فعال در این صنعت تمرکز دارد. با این حال، این رویکرد با انتقادهایی مواجه شده است. منتقدان معتقدند اتکا به خودتنظیمی شرکت‌ها نمی‌تواند جایگزین یک چارچوب رسمی و بین‌المللی برای مدیریت خطرات هوش مصنوعی شود.

هدف متفاوت متا؛ ابرهوش شخصی به جای تمرکز بر اتوماسیون

زاکربرگ در این مصاحبه همچنین چشم‌انداز متفاوت متا برای آینده هوش مصنوعی را تشریح کرد. در حالی که بسیاری از شرکت‌های بزرگ فناوری بر توسعه هوش مصنوعی عمومی، خودکارسازی فعالیت‌ها و انجام کارهای تخصصی تمرکز دارند، متا قصد دارد فناوری موسوم به «ابرهوش شخصی» را در اختیار کاربران قرار دهد. زاکربرگ در توضیح این تفاوت گفت که بیشتر شرکت‌ها بر فعالیت‌های دانش‌محور و خودکارسازی کارها تمرکز کرده‌اند، در حالی که متا توجه بیشتری به توانمندسازی افراد دارد. او تأکید کرد که هدفش توسعه محصولاتی است که بتوانند برای مردم و جهان مفید باشند. به اعتقاد مدیرعامل متا، مدل‌های کنونی هوش مصنوعی با وجود برخورداری از توانایی‌های علمی پیشرفته در برخی حوزه‌ها، همچنان از درک شهودی لازم برای تبدیل شدن به دستیارهای شخصی ایده‌آل برخوردار نیستند. از این منظر، موفقیت آینده هوش مصنوعی صرفاً به توانایی حل مسائل علمی یا انجام محاسبات پیچیده وابسته نخواهد بود، بلکه میزان شناخت نیازهای کاربران و کمک مؤثر به آن‌ها در زندگی روزمره نیز اهمیت خواهد داشت.

رقابت مدل‌های جدید Muse با OpenAI و آنتروپیک

متا در راستای اجرای این استراتژی، نسل تازه‌ای از مدل‌های هوش مصنوعی خود را با نام Muse توسعه داده است. یکی از این مدل‌ها با نام Muse Wander معرفی شده و به گفته شرکت، برای انجام وظایف پیچیده در دنیای واقعی طراحی شده است. از جمله کاربردهای مورد اشاره برای این مدل می‌توان به بررسی و درک قراردادهای اجاره، تحلیل اطلاعات مالی و تفسیر داده‌های مرتبط با سلامت کاربران اشاره کرد. زاکربرگ همچنین عملکرد مدل‌های جدید متا را با محصولات پیشرفته OpenAI و آنتروپیک مقایسه کرده است. بر اساس نتایج آزمایش‌های فنی داخلی متا، این شرکت مدعی است که Muse Wander در برخی وظایف عملکرد بهتری نسبت به مدل‌های مشابه رقبا دارد. البته این ارزیابی‌ها بر آزمایش‌های اعلام‌شده از سوی خود متا استوار است و به‌تنهایی نشان‌دهنده برتری همه‌جانبه این مدل در مقایسه با رقبا نیست.

استقبال گسترده از اپلیکیشن Muse

اپلیکیشن Muse که به‌تازگی عرضه شده، به یکی از محصولات موفق متا در بازار دستیارهای مبتنی بر هوش مصنوعی تبدیل شده است. بر اساس گزارش منتشرشده، این اپلیکیشن در زمان تهیه گزارش در صدر فهرست برنامه‌های پردانلود فروشگاه‌های اپل و اندروید در آمریکا قرار داشته است. متا همچنین شخصیتی به نام «جولی» (Julie) را برای این مجموعه معرفی کرده و دستگاهی اختصاصی را نیز به آن مرتبط ساخته است. این دستگاه با هدف فراهم کردن ارتباط سریع و مستقیم کاربران با دستیار هوشمند طراحی شده تا بتوانند درخواست‌های خود را آسان‌تر مطرح کنند و انجام وظایف مختلف را به آن بسپارند.

تغییر استراتژی متا پس از سرمایه‌گذاری‌های سنگین

عرضه مدل‌های جدید Muse در شرایطی انجام می‌شود که متا سرمایه‌گذاری‌های گسترده‌ای در توسعه مراکز داده و جذب متخصصان هوش مصنوعی انجام داده است. این شرکت اکنون قصد دارد رویکرد متفاوتی در عرضه پیشرفته‌ترین مدل‌های خود اتخاذ کند. بر اساس گزارش منتشرشده، متا به دنبال آن است که مدل‌های جدید را به‌صورت اختصاصی و غیرمتن‌باز نگه دارد و دسترسی به قدرتمندترین نسخه‌های آن‌ها را به مشتریان تجاری محدود کند. چنین تصمیمی می‌تواند نشانه فاصله گرفتن متا از رویکرد پیشین خود در انتشار مدل‌های باز و حرکت به سمت الگوی تجاری شرکت‌هایی مانند OpenAI و آنتروپیک باشد. در مجموع، مواضع اخیر زاکربرگ نشان می‌دهد که او به جای کاهش سرعت توسعه هوش مصنوعی به دلیل نگرانی از خطرات احتمالی، بر ادامه پیشرفت این فناوری همراه با تدابیر ایمنی مهندسی تأکید دارد. با این حال، اختلاف نظر درباره میزان استقلال مدل‌های پیشرفته، خطرات احتمالی آن‌ها و نقش دولت‌ها در نظارت بر توسعه هوش مصنوعی همچنان یکی از مهم‌ترین بحث‌های صنعت فناوری باقی مانده است.