ارتباط مواد نگهدارنده غذایی با افزایش فشار خون و بیماری‌های قلبی

به گزارش اطلاعات آنلاین، بر اساس تحقیقات منتشر شده در مجله European Heart، مواد نگهدارنده رایج و موجود در مواد غذایی فرآوری شده ممکن است با خطر بیشتر فشار خون بالا و بیماری‌های قلبی عروقی مرتبط باشند.

این مطالعه توسط دکتر «ماتیلد توویه» مدیر تحقیقات در INSERM (موسسه ملی تحقیقات بهداشت و پزشکی فرانسه) و «آنائیس هاسنبوهلر»، دانشجوی دکترا انجام شد که هر دو از تیم تحقیقاتی اپیدمیولوژی تغذیه‌ای در دانشگاه سوربن پاریس شمالی و دانشگاه پاریس سیته فرانسه هستند.

مواد نگهدارنده به دلایل مختلفی به مواد غذایی اضافه می‌شوند؛ از جمله جلوگیری از رشد باکتری‌ها و کپک‌ها، کاهش سرعت فساد و کمک به حفظ رنگ، طعم یا تازگی محصولات برای مدت طولانی‌تر. از آنجا که این مواد به طور گسترده مورد استفاده قرار می‌گیرند، محققان می‌خواستند بهتر درک کنند که آیا قرار گرفتن طولانی مدت در معرض این مواد می‌تواند با سلامت قلب و عروق مرتبط باشد یا خیر.

خانم هاسنبوهلر گفت: «مواد نگهدارنده غذایی در صدها هزار غذای فرآوری‌شده صنعتی استفاده می‌شوند. مطالعات تجربی نشان می‌دهد که برخی از افزودنی‌های غذایی نگهدارنده ممکن است برای سلامت قلب و عروق مضر باشند، اما ما شواهد کافی در مورد تأثیر این مواد در انسان نداشته‌ایم. تا آنجا که می‌دانیم، این اولین مطالعه از نوع خود است که ارتباط بین طیف گسترده‌ای از مواد نگهدارنده و سلامت قلب و عروق را بررسی می‌کند.»

پیگیری رژیم غذایی و سلامت قلب در بیش از ۱۱۲۰۰۰ نفر

این کار به عنوان بخشی از یک پروژه تحقیقاتی بزرگ انجام شد که ارتباط بین تغذیه و سلامت را بررسی می‌کند. این تجزیه و تحلیل شامل ۱۱۲,۳۹۵ نفر داوطلب ساکن در سراسر فرانسه بود.

هر شش ماه، شرکت‌کنندگان هر آنچه را که در طول یک دوره سه روزه می‌خوردند و می‌نوشیدند، ثبت می‌کردند. این امر به محققان اطلاعات غیرمعمول و دقیقی در مورد رژیم‌های غذایی آنها می‌داد، نه اینکه فقط به تخمین‌های کلی مصرف مواد غذایی تکیه کنند.

سپس تیم تحقیقاتی مواد تشکیل دهنده آن غذاها و نوشیدنی‌ها، از جمله مواد نگهدارنده موجود در آنها را بررسی کرد. شرکت‌کنندگان به طور متوسط ​​​​7 تا 8 سال پیگیری شدند تا محققان بتوانند پیگیری کنند که آیا آنها به فشار خون بالا یا بیماری‌های قلبی عروقی مانند حمله قلبی، سکته مغزی یا آنژین صدری مبتلا شده‌اند یا خیر.

قرار گرفتن در معرض مواد نگهدارنده تقریباً همگانی بود. در طول دو سال اول مشارکت، ۹۹.۵ درصد از داوطلبان حداقل یک ماده نگهدارنده غذایی مصرف کردند.

مصرف بیشتر مواد نگهدارنده با خطر بالاتر مرتبط است

قوی‌ترین ارتباط در بین افرادی که بیشترین مقدار مواد نگهدارنده خاص را مصرف می‌کردند، ظاهر شد.

شرکت‌کنندگانی که بیشترین میزان مصرف مواد نگهدارنده «غیر آنتی‌اکسیدانی» را داشتند، ۲۹ درصد بیشتر از افرادی که کمترین میزان مصرف را داشتند، در معرض خطر فشار خون بالا قرار داشتند. همچنین ۱۶ درصد بیشتر در معرض خطر بیماری‌های قلبی عروقی بودند که شامل حمله قلبی، سکته مغزی و آنژین صدری می‌شد.

افرادی که بیشترین میزان مواد نگهدارنده آنتی‌اکسیدانی را مصرف می‌کردند، ۲۲ درصد بیشتر در معرض فشار خون بالا قرار داشتند.

این دو دسته به روش‌های مختلفی از غذا محافظت می‌کنند. مواد نگهدارنده غیر آنتی‌اکسیدانی معمولاً برای جلوگیری از رشد میکروارگانیسم‌های مضر، از جمله باکتری‌ها و کپک‌ها، استفاده می‌شوند. در عوض، مواد نگهدارنده آنتی‌اکسیدانی، اکسیداسیون را کند می‌کنند؛ یک فرآیند شیمیایی که می‌تواند باعث قهوه‌ای شدن غذاها، ایجاد طعم‌های ناخوشایند یا فاسد شدن آنها شود.

هشت ماده نگهدارنده رایج برجسته شدند

محققان همچنین ۱۷ مورد از مواد نگهدارنده‌ای را که بیشتر توسط شرکت‌کنندگان مصرف می‌شد، تجزیه و تحلیل کردند.

هشت مورد به طور خاص با خطر بالاتر فشار خون بالا مرتبط بودند: سوربات پتاسیم (E202)، متابی‌سولفیت پتاسیم (E224)، نیتریت سدیم (E250)، اسید اسکوربیک (E300)، آسکوربات سدیم (E301)، اریتوربات سدیم (E316)، اسید سیتریک (E330) و عصاره رزماری (E392)..

اسید اسکوربیک (E300) نیز به طور خاص با بیماری‌های قلبی عروقی مرتبط بود.

این یافته‌ها به این معنی نیست که مصرف یکی از این مواد لزوماً باعث فشار خون بالا یا بیماری قلبی می‌شود. این تحقیق مشاهده‌ای بود، به این معنی که به جای اثبات اینکه مواد نگهدارنده مستقیماً مسئول افزایش خطرات هستند، ارتباطات آماری را شناسایی کرد.

دکتر توویر افزود: «این مطالعه محدودیت‌هایی دارد که به دلیل طراحی مشاهده‌ای آن ذاتی است. با این حال، یافته‌ها بر اساس داده‌های بسیار دقیقی هستند و ما عوامل دیگری را که می‌توانند خطر بیماری‌های قلبی عروقی را افزایش یا کاهش دهند، در نظر گرفته‌ایم. تحقیقات تجربی در مقالات به طور مداوم نشان داده‌اند که مواد نگهدارنده ممکن است باعث ایجاد استرس اکسیداتیو در بدن شوند یا بر نحوه عملکرد پانکراس تأثیر بگذارند. این نتایج نشان می‌دهد که برای محافظت بهتر از مصرف‌کننده، به ارزیابی مجدد خطرات و مزایای این افزودنی‌های غذایی توسط مقامات مسئول، مانند EFSA در اروپا و FDA در ایالات متحده، نیاز داریم. در عین حال، این یافته‌ها از توصیه‌های موجود برای ترجیح غذاهای غیر فرآوری شده و با حداقل فرآوری و اجتناب از افزودنی‌های غیرضروری پشتیبانی می‌کنند. پزشکان و سایر متخصصان مراقبت‌های بهداشتی نقش کلیدی در توضیح این توصیه‌ها به عموم مردم دارند.»

چرا مواد نگهدارنده ممکن است بر بدن تأثیر بگذارند؟

یک توضیح احتمالی شامل استرس اکسیداتیو است. این اتفاق زمانی می‌افتد که مولکول‌های واکنشی سریع‌تر از آنچه سیستم‌های محافظ بدن می‌توانند آنها را خنثی کنند، ایجاد می‌شوند و به طور بالقوه به سلول‌ها و بافت‌ها در طول زمان آسیب می‌رسانند.

محققان همچنین در حال بررسی این موضوع هستند که آیا مواد نگهدارنده می‌توانند بر عملکرد پانکراس تأثیر بگذارند یا خیر. پانکراس نقش محوری در تنظیم قند خون و متابولیسم دارد، بنابراین تغییرات در عملکرد آن می‌تواند اثرات گسترده‌تری در سراسر بدن داشته باشد.

این تیم اکنون در حال مطالعه چگونگی تأثیر افزودنی‌های غذایی و غذاهای فوق فرآوری شده بر التهاب، استرس اکسیداتیو، مشخصات متابولیک خون و میکروبیوتای روده است.

میکروبیوتای روده به جامعه عظیم باکتری‌ها و سایر میکروارگانیسم‌های ساکن در دستگاه گوارش اشاره دارد. این میکروب‌ها به طور فزاینده‌ای به دلیل نقش‌های احتمالی‌شان در متابولیسم، عملکرد سیستم ایمنی و سلامت قلب و عروق مورد مطالعه قرار می‌گیرند.

محققان با بررسی این تغییرات بیولوژیکی، امیدوارند درک بهتری از اینکه چرا قرار گرفتن در معرض برخی مواد افزودنی ممکن است با خطر بیشتر بیماری مرتبط باشد و اینکه آیا خود مواد نگهدارنده در این اثرات نقش دارند یا خیر، داشته باشند.