به گزارش ایلنا، شصتونهمین پاتوق فیلم کوتاه «پلک» با نمایش چهار فیلم کوتاه ایرانی و ترکیهای در سینماتک خانه فرهنگ و هنر «یک اتفاق ساده» برگزار شد؛ نشستی که در بخش گفتوگو و نقد آثار، سعید زمانیان، کارگردان فیلم کوتاه «سور بز»، از تجربه زیسته خود در ساخت این فیلم، چرخه خشونت، اهمیت شخصیتپردازی و تفاوت میان پایان و موخره در درام و فیلمنامه کلاسیک گفت.
در این برنامه که یکشنبه ۱۹ مهرماه ۱۴۰۵ از ساعت ۱۸ با میزبانی فرهاد نصیری برگزار شد، فیلمهای کوتاه «سه هفته قبل» ساخته امیرحسین دیباج، «شاماران» ساخته شرمین سلطانیان، «سور بز» ساخته سعید زمانیان و «مجرمان» ساخته سرهات کاراسلان به نمایش درآمدند.
احسان فولادیفرد نیز به عنوان منتقد و کارشناس در این نشست حضور داشت. پس از نمایش فیلمها، فیلمسازان به معرفی خود و سوابق حرفهایشان پرداختند و حاضران نیز در گفتوگو و پرسش و پاسخ با سازندگان آثار شرکت کردند.
سعید زمانیان در این نشست با اشاره به تجربه شخصی خود در ساخت «سور بز» گفت این فیلم را حدود هشت سال پیش، در سالهای ۱۳۹۷ تا ۱۳۹۸، ساخته و بخش مهمی از آن از تجربههای دوران کودکیاش سرچشمه گرفته است.
او با بیان اینکه «سور بز» برایش نوعی تراپی بوده است، توضیح داد که اثر از تجربه زیسته او شکل گرفته و به همین دلیل، روایتی شخصی دارد.
زمانیان درباره فرم فیلم نیز گفت که قصد داشته اثری رئالیستی بسازد، اما جهان سینمایی و شیوه اجرای آن، به شکلی ناخواسته فیلم را به سمت سوررئالیسم برده است. او با اشاره به تجربه ساخت آثار فانتزی و سوررئال خود افزود که جنس پلانها و نحوه اجرا در شکلگیری فضای فیلم نقش داشتهاند.
این کارگردان همچنین «سور بز» را اثری مرتبط با چرخه خشونت دانست. او در تحلیل فیلم کوتاه «سه هفته قبل» ساخته امیرحسین دیباج، ضمن تمجید از این اثر و فیلم کوتاه شرمین سلطانیان، تاکید کرد که برای تماشای «سه هفته قبل» باید به جریان فرهنگی و خانوادگی آن توجه داشت؛ جریانی که در آن سنت بخشی از شرایط زندگی شخصیتها را شکل میدهد. شخصیتها در یک فضای فرهنگی مشخص حضور دارند و بررسی رفتارهایشان بدون در نظر گرفتن این شرایط، به درک کامل درام منجر نمیشود.
او همچنین با اشاره به تلخی سه فیلم نمایشدادهشده در این برنامه، این ویژگی را به شرایط اجتماعی زمان ساخت آثار مرتبط دانست و گفت فیلمها را باید در پیوند با زمانهای که در آن شکل گرفتهاند، بررسی کرد.
زمانیان با اشاره به مفهوم «شرایط مفروض» در فیلمنامه درام برای درک بهتر جهان فیلمهای کوتاه، در بخش دیگری از صحبتهایش به اهمیت پایانبندی درام پرداخت و میان «پایان» و «موخره» تفاوت قائل شد. به گفته او، در نقطه اوج باید تکلیف درام مشخص شود، اما موخره میتواند تعلیق ایجاد کند و نشان دهد که زندگی پس از پایان ماجرا همچنان ادامه دارد.
این کارگردان در پایان با ابراز خرسندی از نگاه حاضران به فیلمها گفت: نوع پرسشها نشان میدهد مخاطبان با سینما آشنا هستند و البته هر کسی با تجربههای زیسته و زاویه نگاه خودش به اساس تجربههای عاطفی اش فیلم ها را میبیند. خاطرم هست که اصغر فرهادی در کلاسهایش، به فیلمسازان توصیه میکرد که از «بانک عاطفی» و تجربههای زیسته برای خلق آثار داستانی استفاده کنند و اینکه مخاطبان برای تحلیل و تماشای فیلم هم به این بانک عاطفی رجوع میکنند، برای من جالب است.
امیرحسین دیباج، کارگردان فیلم کوتاه «سه هفته قبل»، درباره شکلگیری ایده اثر در جواب سوال یکی از مخاطبان توضیح داد که دیدن یک تابلوی نقاشی و درگیر شدن ذهنش با شخصیت داخل آن، جرقه اولیه فیلمنامه را زده است.
او که فیلم را در شهریور ۱۴۰۰ ساخته، افزود خواندن یک خبر نیز در شکلگیری فیلمنامه تاثیر داشته است.
دیباج تاکید کرد مساله اصلی فیلم نه غیرت و مذهب، بلکه آبرو و ترس از قضاوت دیگران است و اینکه کلیشههای مردسالارانه چه نقشی در شکل گیری شخصیت افراد در جامعه دارد؛ به نوعی «سه هفته قبل» تلاش برای ترسیم نسلی بهروزتر در برابر نسل پدرسالار است.
شرمین سلطانیان، کارگردان فیلم کوتاه «شاماران» و وکیل دادگستری، در این نشست این اثر را نخستین تجربه فیلمسازی خود معرفی کرد.
وی در پاسخ به پرسش یکی از حاضران در سالن درباره شخصیت پردازی بازیگر نقش اول فیلم عنوان کرد: شخصیت زن فیلم مرتکب کار خلافی نشده و صرفا در موقعیتی قرار گرفته که باید صلاحیت خود را بسنجد؛ موقعیتی که کشمکش درونی او را شکل میدهد.
سلطانیان همچنین با اشاره به اینکه حدود ۹۰ درصد عوامل اصلی فیلم را زنان تشکیل میدادند، از بازخورد مثبت مخاطبان درباره فیلم و نگاه زنانه آن سخن گفت. او در حال حاضر روی یک فیلم مستند با رویکرد سلفپرتره کار میکند.
در پایان این نشست، احسان فولادیفرد با اشاره به بیماری مرضیه اکبرنژاد، دستیار و برنامهریز سینما، برای او آرزوی بهبودی کرد و ابراز امیدواری کرد که هرچه زودتر سلامتی خود را به دست آورد.
شمـا اولیـن نفـر هستـید کـه نظـر خـود را ثبـت مـی کنیـد.
🗩ثبـت نظر: