سیلی سنگین اتحادیه اروپا به گوگل؛ جریمه یک میلیارد دلاری برای نقض قانون بازارهای دیجیتال

کمیسیون اروپا با اعمال جریمه‌ای به ارزش ۸۹۰ میلیون یورو (حدود یک میلیارد دلار) علیه گوگل، نخستین مجازات مالی بر اساس قانون بازارهای دیجیتال (DMA) را صادر کرد؛ اقدامی که نشان می‌دهد بروکسل در اجرای مقررات جدید خود برای محدود کردن قدرت غول‌های فناوری مصمم است.



به گزارش ایتنا، این جریمه در دو بخش اعمال شده است؛ ۴۶۰ میلیون یورو (حدود ۴۹۷ میلیون دلار) به دلیل ترجیح دادن سرویس‌های گوگل در نتایج جست‌وجو و ۴۳۰ میلیون یورو (حدود ۴۶۵ میلیون دلار) به علت محدودیت‌هایی که این شرکت برای توسعه‌دهندگان در فروشگاه Google Play ایجاد کرده است. کمیسیون اروپا معتقد است هر دو اقدام با الزامات قانون بازارهای دیجیتال مغایرت دارند.



این تصمیم در حالی اتخاذ شده که مذاکرات میان گوگل و نهادهای نظارتی اتحادیه اروپا درباره اصلاح برخی از خدمات این شرکت همچنان ادامه دارد. هدف از این مذاکرات، انطباق کامل گوگل با الزامات قانون DMA و جلوگیری از اعمال جریمه‌های بیشتر در آینده عنوان شده است.

قانون بازارهای دیجیتال چگونه رقابت را تغییر می‌دهد؟

قانون بازارهای دیجیتال اتحادیه اروپا با هدف کاهش سلطه شرکت‌هایی موسوم به «دروازه‌بان» (Gatekeepers) تدوین شده است؛ شرکت‌هایی که کنترل پلتفرم‌های دیجیتال پرکاربر را در اختیار دارند و نقش تعیین‌کننده‌ای در دسترسی کاربران و کسب‌وکارها به خدمات آنلاین ایفا می‌کنند.



بر اساس این قانون، شرکت‌های مشمول موظف هستند از اولویت دادن به محصولات و خدمات خود در پلتفرم‌هایشان خودداری کنند. همچنین توسعه‌دهندگان باید بتوانند بدون محدودیت با کاربران ارتباط برقرار کنند و آن‌ها را به روش‌های پرداخت جایگزین یا فروشگاه‌های نرم‌افزاری خارج از پلتفرم اصلی هدایت کنند.



به اعتقاد کمیسیون اروپا، اجرای این الزامات رقابت سالم را تقویت کرده و فرصت بیشتری برای رشد شرکت‌های کوچک و نوآور فراهم می‌کند.

دلایل جریمه گوگل

کمیسیون اروپا در بیانیه خود اعلام کرده است که تحقیقات نشان می‌دهد گوگل در نتایج جست‌وجو، سرویس‌های خود از جمله Google Shopping، خدمات هتل، حمل‌ونقل و ورزش را نسبت به خدمات رقبا در جایگاه برجسته‌تری نمایش داده است؛ اقدامی که از دید این نهاد، نقض صریح قانون بازارهای دیجیتال محسوب می‌شود.



علاوه بر این، بروکسل اعلام کرد گوگل امکان هدایت کاربران توسط توسعه‌دهندگان به پیشنهادهای ارزان‌تر یا روش‌های خرید خارج از فروشگاه Google Play را محدود کرده است؛ موضوعی که به گفته کمیسیون، رقابت آزاد را تضعیف کرده و حق انتخاب مصرف‌کنندگان را کاهش داده است.



کمیسیون اروپا به گوگل دستور داده است در مهلت تعیین‌شده این رویه‌ها را اصلاح کند و هشدار داده در صورت ادامه تخلف، اقدامات تنبیهی بیشتری علیه این شرکت در نظر خواهد گرفت.

واکنش گوگل

گوگل در واکنش به این تصمیم، از مقررات جدید اتحادیه اروپا انتقاد کرد و مدعی شد اجرای این قوانین باعث کاهش کیفیت برخی از خدمات این شرکت شده است.



به گفته گوگل، تغییرات تحمیل‌شده موجب حذف برخی قابلیت‌هایی شده که دسترسی سریع کاربران به اطلاعات را تسهیل می‌کرد و همچنین کارایی برخی ابزارهای امنیتی و خدمات یکپارچه این شرکت را کاهش داده است.



با این حال، گوگل تأکید کرده است که همچنان با کمیسیون اروپا همکاری خواهد کرد و برای اعمال اصلاحات لازم با هدف جلوگیری از جریمه‌های بیشتر تلاش می‌کند.

ادامه تقابل دیرینه اروپا و گوگل

این نخستین بار نیست که گوگل با جریمه‌های سنگین اتحادیه اروپا روبه‌رو می‌شود. کمیسیون اروپا در سال‌های گذشته نیز در پرونده‌هایی مرتبط با Google Shopping، سیستم‌عامل اندروید و بازار تبلیغات دیجیتال میلیاردها یورو جریمه علیه این شرکت صادر کرده بود.



با این حال، جریمه اخیر اهمیت ویژه‌ای دارد، زیرا نخستین اجرای مالی مستقیم قانون بازارهای دیجیتال به شمار می‌رود؛ قانونی که اختیارات گسترده‌تری برای مقابله با رفتارهای ضد رقابتی شرکت‌های بزرگ فناوری در اختیار نهادهای اروپایی قرار می‌دهد.

این تصمیم چه تأثیری بر کاربران خواهد داشت؟

کارشناسان معتقدند اجرای این حکم می‌تواند تجربه کاربران اروپایی را در ماه‌های آینده تغییر دهد. گوگل احتمالاً ناچار خواهد شد نحوه نمایش نتایج جست‌وجو را اصلاح کند، فرصت برابر بیشتری در اختیار سرویس‌های رقیب قرار دهد و استفاده از فروشگاه‌های نرم‌افزاری و روش‌های پرداخت جایگزین را تسهیل کند.



به باور تحلیلگران، این تغییرات می‌تواند رقابت را افزایش دهد، هزینه برخی خدمات دیجیتال را کاهش دهد و فضای مناسب‌تری برای فعالیت شرکت‌های کوچک‌تر در بازار ایجاد کند.

آغاز فصل تازه‌ای در تقابل با غول‌های فناوری

جریمه جدید گوگل را می‌توان نشانه‌ای از رویکرد سختگیرانه‌تر اتحادیه اروپا در قبال شرکت‌های بزرگ فناوری دانست؛ رویکردی که همزمان با افزایش فشارهای نظارتی در ایالات متحده و دیگر کشورها دنبال می‌شود.



در حالی که بروکسل هدف خود را حمایت از رقابت سالم و حفظ حقوق مصرف‌کنندگان عنوان می‌کند، شرکت‌های فناوری هشدار می‌دهند محدودیت‌های جدید ممکن است سرعت نوآوری و توسعه خدمات دیجیتال را کاهش دهد.



با ادامه مذاکرات میان گوگل و کمیسیون اروپا، بسیاری معتقدند این پرونده تنها آغاز مرحله‌ای تازه در تقابل میان دولت‌ها و غول‌های فناوری است؛ تقابلی که می‌تواند آینده اقتصاد دیجیتال و قواعد رقابت در بازارهای جهانی را دگرگون کند.